Người đứng đầu Pyn Elite Fund từng kỳ vọng kết quả kinh doanh rất tích cực của các doanh nghiệp niêm yết Việt Nam sẽ đưa giá cổ phiếu vào một xu hướng tăng rõ rệt. Tuy nhiên, tình hình thanh khoản đã khiến giá cổ phiếu vẫn duy trì ở trạng thái yếu.

Ông Petri Deryng, người đứng đầu quản lý quỹ đến từ Phần Lan - Pyn Elite Fund vừa có thư gửi nhà đầu tư nói về tình trạng của thị trường chứng khoán Việt Nam trong thời gian gần đây.

Theo ông Petri Deryng, giá trị chứng chỉ quỹ của PYN Elite rơi về mức thấp nhất trong năm vào ngày 27/7, khi được ghi nhận ở mức 487,3 Euro. Kể từ đó, giá trị chứng chỉ quỹ đã tăng khoảng 10%, với mức cập nhật mới nhất là 535,5 Euro.

Trước đó, các nhà đầu tư đã bán chứng chỉ quỹ khi lãi suất tăng lên. Kỳ vọng lạm phát và điều kiện thanh khoản trên thị trường Việt Nam vẫn gặp nhiều thách thức, một phần do các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng.

Tỷ giá hối đoái, thanh khoản, cán cân thương mại, kỳ vọng lạm phát và lãi suất đều có mối liên hệ với nhau. Giá xăng bán cho người tiêu dùng được duy trì ở mức khá hợp lý bởi Chính phủ đã nhanh chóng bãi bỏ thuế xăng dầu sau khi xung đột Iran bắt đầu.

Bên cạnh hoạt động đầu tư, có hai yếu tố quan trọng đã khiến tình hình thanh khoản tại Việt Nam trở nên thắt chặt trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 7.

Sự tăng giá nhanh chóng của chip nhớ DRAM đã khiến cán cân thương mại chuyển sang trạng thái thâm hụt, khi ngành xuất khẩu phải mua một lượng lớn chip với giá cao hơn trước.

Giá bán cao hơn của các sản phẩm xuất khẩu được phản ánh vào cán cân thương mại với độ trễ ước tính khoảng sáu tháng, và các khoản thặng dư sau đó sẽ giúp bù đắp phần thâm hụt phát sinh trước đó.

Vào mùa xuân năm 2026, giá dầu nhập khẩu cũng ở mức cao nhất, nhưng quỹ ước tính việc mua chip DRAM là nguyên nhân đơn lẻ lớn nhất dẫn đến tình trạng thâm hụt cán cân thương mại gia tăng nhanh chóng. Tác động từ việc nhập khẩu chip này lên tới 25 tỷ USD trong vòng bảy tháng. 

Ông Petri Deryng tin rằng tình hình thanh khoản của Việt Nam sẽ diễn biến tích cực hơn trong những tháng còn lại của năm, mặc dù cuộc chiến tại Iran vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc, điều có khả năng khiến giá dầu nhập khẩu duy trì ở mức cao.

Quỹ từng kỳ vọng kết quả kinh doanh rất tích cực của các doanh nghiệp niêm yết Việt Nam sẽ đưa giá cổ phiếu vào một xu hướng tăng rõ rệt. Tuy nhiên, tình hình thanh khoản như đã đề cập ở trên đã khiến giá cổ phiếu vẫn duy trì ở trạng thái yếu.

Pyn Elite Fund mới đây cũng có báo cáo hiệu suất đầu tư và cập nhật thị trường Việt Nam với hiệu suất âm 8,5%. Ba cổ phiếu giảm mạnh nhất trong danh mục của quỹ gồm: TCH, YEG và HDG với mức giảm 22%.

Theo quỹ, quy mô đầu tư cơ sở hạ tầng khổng lồ cùng tốc độ giải ngân nhanh đang gia tăng áp lực lên môi trường tài chính vốn đã chịu nhiều sức ép. Lãi suất thực tiếp tục tăng, tạo thêm lực cản đối với thị trường.

Đà giảm của thị trường càng bị khuếch đại bởi vụ việc buôn lậu kim cương liên quan đến một cựu nhân viên của doanh nghiệp, qua đó gây chấn động PNJ – một trong những chuỗi kinh doanh trang sức hàng đầu Việt Nam. Vụ việc đã khiến khách hàng mang trả một lượng lớn vàng và kim cương cho doanh nghiệp.

Những lo ngại về khả năng thanh toán của PNJ nhanh chóng kéo giá cổ phiếu lao dốc, kích hoạt các lệnh bán giải chấp đối với nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy. Áp lực này sau đó lan sang nhiều cổ phiếu khác, khiến tâm lý thị trường thêm phần bất ổn.