Sở Du lịch TP.HCM đánh giá sự phát triển nhanh và mang tính tự phát của mô hình lưu trú ngắn hạn (căn hộ du lịch) đang tạo ra nhiều thách thức trong công tác quản lý nhà nước...

Tại buổi họp báo cung cấp tình hình kinh tế - xã hội trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh chiều 14/5/2026, Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh cho biết các nền tảng đặt phòng trực tuyến đang tạo ra lực đẩy mạnh mẽ cho mô hình kinh tế chia sẻ trong lĩnh vực lưu trú. Dù vậy, vẫn còn nhiều vấn đề cần được kiểm soát chặt chẽ.

VẪN CÒN NHỮNG "LỖ HỔNG"

Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh nhìn nhận mô hình này đang đóng vai trò quan trọng trong việc bổ trợ và phát triển ngành du lịch. Nguồn cung lưu trú được đa dạng hóa, mang đến nhiều lựa chọn về mức giá, không gian và vị trí địa lý.

Điều này đáp ứng nhu cầu của nhiều phân khúc khách hàng, từ khách quốc tế, chuyên gia, khách lưu trú dài ngày đến các nhóm khách gia đình, đồng thời góp phần giảm tải cho khu vực trung tâm vào các mùa cao điểm hoặc khi thành phố tổ chức sự kiện quy mô lớn.

Bên cạnh đó, việc du khách lựa chọn lưu trú tại các khu dân cư cũng tạo ra hiệu ứng lan tỏa dòng khách và nguồn thu du lịch ra khu vực ngoại thành, góp phần thúc đẩy tiêu dùng tại địa phương, tạo thêm sinh kế và thu nhập cho các hộ kinh doanh cũng như cộng đồng dân cư sở tại.

Dù vậy, Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh chỉ ra nhiều vấn đề cần được kiểm soát chặt chẽ, đặc biệt là các quy định về điều kiện kinh doanh, nghĩa vụ thuế, an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, quản lý cư trú, bảo vệ môi trường và quyền lợi hợp pháp của cư dân sinh sống tại khu vực.

Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh khẳng định quan điểm khuyến khích phát triển đa dạng các loại hình dịch vụ du lịch. Tuy nhiên, cơ quan này nhấn mạnh yêu cầu mọi hoạt động kinh doanh phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định pháp luật. Việc khai thác tiềm năng kinh tế cần bảo đảm hài hòa giữa phát triển du lịch, quyền lợi du khách, không gian sống của cộng đồng dân cư và yêu cầu quản lý trật tự đô thị.

Về mặt chính sách, TP. Hồ Chí Minh đã chính thức cho phép mô hình như Airbnb hoạt động trở lại từ tháng 4, kèm điều kiện bắt buộc là đăng ký kinh doanh lưu trú ngắn ngày. Trong đó, Quyết định số 19/2026/QĐ-UBND (có hiệu lực từ ngày 25/4/2026) thay thế các quy định trước đây, quy định cụ thể về quản lý và sử dụng nhà chung cư, bao gồm cả hoạt động kinh doanh trong căn hộ.

Theo đó, hoạt động kinh doanh dịch vụ, thương mại trong chung cư phải đúng mục đích sử dụng và phù hợp với thiết kế đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Đối với cho thuê căn hộ du lịch, chủ cơ sở bắt buộc phải đăng ký cơ sở lưu trú du lịch và tuân thủ Luật Du lịch. Các tổ chức, cá nhân kinh doanh phải đáp ứng đầy đủ quy định về nhà ở, bất động sản, thuế, cư trú, an ninh trật tự, thương mại điện tử, vệ sinh môi trường và phòng cháy chữa cháy. Đồng thời, căn hộ kinh doanh lưu trú ngắn ngày phải tuân thủ Điều 49 Luật Du lịch và Điều 29 Nghị định 168/2017/NĐ-CP.

Tuy nhiên, theo Sở Du lịch, kể từ khi Quyết định 19 có hiệu lực, số lượng thông báo hoạt động kinh doanh lưu trú du lịch từ các căn hộ chung cư gửi về cơ quan quản lý vẫn chưa nhiều.

Nguyên nhân chủ yếu là các tổ chức, cá nhân đang trong quá trình rà soát điều kiện pháp lý, hoàn thiện hồ sơ và đánh giá khả năng đáp ứng yêu cầu mới trước khi đăng ký. Đây được xem là bước chuẩn bị cần thiết nhằm bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật, tạo nền tảng cho mô hình lưu trú ngắn hạn phát triển theo hướng bền vững và có kiểm soát tại TP. Hồ Chí Minh.

SIẾT QUẢN LÝ KIỂM TRA

Theo Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh, khó khăn lớn nhất hiện nay là sự xung đột trong việc tuân thủ giữa Luật Nhà ở và Luật Du lịch. Phần lớn cơ sở Airbnb hiện đặt tại các tòa nhà chung cư, dẫn đến vi phạm quy định cấm sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích khác ngoài để ở. Thực trạng này gây ra xung đột lợi ích với cư dân, đồng thời không bảo đảm các điều kiện tối thiểu về cơ sở vật chất, kỹ thuật và chất lượng dịch vụ, qua đó ảnh hưởng đến hình ảnh môi trường du lịch của thành phố.

Bên cạnh đó, đặc thù “tự check-in” của mô hình Airbnb cũng gây khó khăn cho công tác quản lý an ninh trật tự và khai báo tạm trú. Việc thiếu nghiêm túc trong khai báo của một số chủ nhà tiềm ẩn rủi ro đối với an ninh đô thị.

Dù lực lượng Công an Thành phố đã triển khai phần mềm quản lý lưu trú, tình trạng một số cơ sở vẫn cố tình không tuân thủ còn tiếp diễn. Đáng chú ý, phần lớn căn hộ du lịch chưa thực hiện báo cáo định kỳ theo Thông tư số 18/2021/TT-BVHTTDL, khiến dữ liệu bị thiếu hụt, ảnh hưởng đến công tác thống kê khách du lịch, doanh thu và gây khó khăn cho công tác dự báo của ngành.

Để giải quyết những bất cập và nâng cao hiệu quả quản lý mô hình lưu trú ngắn hạn, Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh đã đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, kiến nghị các cơ quan Trung ương sớm hoàn thiện hành lang pháp lý, ban hành hướng dẫn cụ thể nhằm xử lý mâu thuẫn giữa Luật Nhà ở và Luật Du lịch. Trong đó, cần quy định rõ khu vực được phép kinh doanh căn hộ du lịch, giới hạn quy mô hoạt động và yêu cầu về sự đồng thuận của cư dân.

Thứ hai, đề xuất cơ chế ràng buộc trách nhiệm đối với các nền tảng đặt phòng trực tuyến (OTA) như Airbnb, Agoda, Booking. Theo đó, chỉ cho phép đăng tải thông tin các cơ sở đã có giấy phép kinh doanh, mã số thuế và thông báo đáp ứng điều kiện tối thiểu từ Sở Du lịch. Đồng thời, các nền tảng phải cung cấp dữ liệu giao dịch định kỳ cho cơ quan quản lý và cơ quan thuế nhằm minh bạch hóa dòng tiền.

Thứ ba, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý. 100% cơ sở lưu trú, bao gồm mô hình ngắn hạn, homestay và căn hộ du lịch, phải thực hiện khai báo lưu trú qua phần mềm ASM (https://tbltkbtt.bocongan.gov.vn/auth/welcome) đối với cả khách Việt Nam và khách nước ngoài. Giải pháp này nhằm tự động hóa quy trình, tăng cường quản lý an ninh trật tự và theo dõi biến động lưu trú.

Thứ tư, TP. Hồ Chí Minh sẽ tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, tập trung vào các cơ sở không đáp ứng điều kiện tối thiểu, vi phạm quy định về an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, môi trường hoặc hoạt động kinh doanh trái quy định pháp luật.