Khoản đầu tư 900 triệu USD mà Alphabet, công ty mẹ của Google, rót vào SpaceX năm 2015 đã tăng giá trị hơn 100 lần, lên khoảng 94 tỷ USD vào cuối tháng 6...

Theo phân tích của hãng tin Reuters, Alphabet hiện là cổ đông tổ chức lớn nhất của SpaceX, bỏ xa các nhà đầu tư khác. Thông tin này được hé lộ sau khi công ty hàng không vũ trụ của tỷ phú Elon Musk huy động gần 86 tỷ USD trong đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) vào tháng 6.

Một số nhà đầu tư khác cũng công bố số cổ phiếu họ đang nắm giữ. Nhóm này gồm Fidelity Investments, một trong những nhà đầu tư sớm của SpaceX; Quỹ Đầu tư Công Saudi Arabia (PIF); và Hancock Prospecting, công ty do nữ tỷ phú khai khoáng Australia Gina Rinehart kiểm soát.

Các báo cáo trên cho biết số cổ phiếu mà những nhà đầu tư từng rót vốn vào SpaceX đang nắm giữ, sau khi công ty chuyển từ một startup tư nhân thành doanh nghiệp niêm yết quy mô lớn. Khi so sánh với số vốn ban đầu từng được công bố, dữ liệu cũng cho thấy giá trị khoản đầu tư của một số cổ đông sớm đã tăng mạnh ra sao.

Tuy nhiên, số liệu này có độ trễ. Dữ liệu trong báo cáo 13F chỉ được tổng hợp theo quý và công bố trong vòng 6 tuần sau khi quý kết thúc, nên không phản ánh các giao dịch mà những nhà đầu tư lớn thực hiện kể từ ngày 30/6.

Báo cáo 13F là hồ sơ mà các tổ chức quản lý đầu tư lớn tại Mỹ phải nộp cho Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), trong đó công bố danh mục cổ phiếu niêm yết họ đang nắm giữ.

Tuy nhiên, rất khó xác định đầy đủ mỗi nhà đầu tư đang sở hữu bao nhiêu cổ phần SpaceX vì họ có thể rót vốn qua nhiều hình thức. Ngoài ra, cổ phiếu mua trước IPO có thời hạn hạn chế chuyển nhượng khác nhau, nên không phải tất cả đều được phép bán ngay trên thị trường.

“Rất khó xác định tổ chức nào đã nắm giữ cổ phần từ trước IPO”, ông Steve Sosnick, chiến lược gia thị trường tại Interactive Brokers, nhận định với Reuters.

Alphabet là trường hợp ngoại lệ vì công ty từng công khai khoản đầu tư 900 triệu USD vào SpaceX năm 2015. Con số này tạo ra một cơ sở hiếm hoi để so sánh với giá trị số cổ phần mà Alphabet hiện nắm giữ.

Ông Sosnick cho biết báo cáo 13F cũng không cho biết cổ phiếu của từng nhà đầu tư có đang bị hạn chế chuyển nhượng hay không, cũng như họ có ý định bán số cổ phần mua trước IPO để hiện thực hóa lợi nhuận hay không.

Theo báo cáo của Alphabet, tính tới ngày 30/6, công ty nắm giữ 551,2 triệu cổ phiếu SpaceX. Tính theo mức giá 170,86 USD của cổ phiếu SpaceX ngày 30/6, số cổ phần này trị giá khoảng 94,2 tỷ USD.

Fidelity Investments là tổ chức nắm giữ nhiều cổ phiếu SpaceX thứ hai trong số những nhà đầu tư công bố số liệu, với 302,6 triệu cổ phiếu. Xếp sau là Gigafund Management với 171,8 triệu cổ phiếu, Baillie Gifford với 51,4 triệu cổ phiếu và BlackRock với 51 triệu cổ phiếu.

Quỹ Đầu tư Công Saudi Arabia công bố nắm giữ 154,1 triệu cổ phiếu SpaceX, trị giá 26,3 tỷ USD vào cuối tháng 6. Hancock Prospecting sở hữu 8 triệu cổ phiếu, tương đương 1,4 tỷ USD.

Brookfield nắm giữ 19,2 triệu cổ phiếu, còn Balyasny Asset Management sở hữu 3,4 triệu cổ phiếu. Tiger Global Management nắm giữ 375.000 cổ phiếu SpaceX, trị giá khoảng 64,1 triệu USD.

Trong dữ liệu được Reuters phân tích, Alphabet, Fidelity, Gigafund Management, Baillie Gifford và BlackRock nắm giữ gần 3/4 tổng số cổ phiếu SpaceX được các tổ chức báo cáo. Điều này cho thấy cổ phần SpaceX do các tổ chức sở hữu tập trung chủ yếu vào một nhóm nhỏ nhà đầu tư.

Trong một báo cáo riêng gửi cơ quan quản lý, SpaceX cho biết ông Musk sở hữu 48,4% cổ phần công ty.

SpaceX niêm yết ngày 12/6 với giá IPO 135 USD/cổ phiếu. Giá cổ phiếu này sau đó giảm so với mức ghi nhận vào cuối tháng 6.

Ông Sosnick cho biết SpaceX vẫn nằm trong nhóm cổ phiếu được khách hàng của Interactive Brokers giao dịch nhiều nhất. Lực mua tăng trở lại vào tuần trước, khi đợt cổ phiếu đầu tiên hết thời hạn hạn chế chuyển nhượng nhưng không tạo ra áp lực bán mạnh như thị trường lo ngại.

Theo Vanda Research, nhà đầu tư cá nhân - nhóm không phải báo cáo danh mục lên SEC - đã bán ròng cổ phiếu SpaceX trong phiên thứ Sáu tuần trước (14/8), lần đầu tiên kể từ khi công ty IPO.

Vanda Research, chuyên theo dõi hoạt động của các nhà đầu tư cá nhân tự giao dịch, ước tính nhóm này bán ròng 4,5 triệu USD cổ phiếu SpaceX trong phiên.

Đóng cửa phiên thứ Sáu, cổ phiếu SpaceX đứng ở mức 140 USD, cao hơn 3,7% so với giá IPO nhưng thấp hơn 18,1% so với cuối tháng 6. Với mức giá này, số cổ phần của Alphabet trị giá khoảng 77,2 tỷ USD, gấp 85,7 lần khoản đầu tư ban đầu.