Ngoài ra, khả năng BOJ tiếp tục tăng lãi suất cũng là một lý do quan trọng khiến trái phiếu chính phủ Nhật bị bán tháo trong tuần này...

Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản (JGB) đang trên đà tăng tăng mạnh, khi các nhà đầu tư ngày càng lo ngại về chính sách tài khóa nới lỏng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Thủ tướng Sanae Takaichi và khả năng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) tiếp tục tăng lãi suất.

Trong tuần này, lợi suất JGB kỳ hạn 10 năm đã tăng vượt ngưỡng 2,8%, mức cao nhất trong 30 năm, từ mức khoảng 2,6% cách đây hơn 1 tuần. Trong phiên giao dịch ngày 8/7, lợi suất của kỳ hạn này đã nhảy lên 2,88%, tiến gần hơn đến 3% - một mốc quan trọng về mặt tâm lý và xuất hiện lần gần đây nhất vào tháng 8/1996.

Kết quả đấu giá trái phiếu chính phủ Nhật gần đây cho thấy nhu cầu không đồng đều. Cuộc đấu giá trái phiếu kỳ hạn 30 năm vào ngày 7/7 nhận được lực cầu mạnh hơn dự kiến. Trong khi đó, vào tuần trước, cuộc đấu giá JGB kỳ hạn 10 năm lại cho thấy nhu cầu yếu hơn.

Vào đầu năm 2024, lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật kỳ hạn 10 năm còn ở dưới mức 1%. Lợi suất JGB kỳ hạn này đã tăng đều đặn trong mấy năm trở lại đây, giữa bối cảnh BOJ bình thường hóa chính sách tiền tệ và những lo ngại về tình hình tài khóa của Nhật Bản. Lợi suất của JGB siêu dài hạn cũng đang đi theo hướng tương tự, với lợi suất trái phiếu kỳ hạn 20 năm vượt qua 3,8% và trái phiếu kỳ hạn 30 năm đã vượt 4%.

Vào tháng 11/2025, chính sách tài khóa mở rộng của Thủ tướng Takaichi đã dẫn đến một đợt bán tháo trái phiếu chính phủ Nhật. Sau đó, vào tháng 5 năm nay, những lo ngại về lạm phát xuất phát từ xung đột ở Trung Đông, cùng với kế hoạch ngân sách bổ sung của Chính phủ Nhật, đã đẩy lợi suất JGB tăng trở lại.

Những rủi ro tài khóa mới đã đẩy lợi suất lên cao hơn một lần nữa trong tuần này.

"Sự gia tăng gần đây của lợi suất trái phiếu chính phủ dài hạn của Nhật Bản kể từ cuối tháng 6 dường như chủ yếu do các yếu tố trong nước hơn là các diễn biến ở nước ngoài, đặc biệt là những lo ngại về mở rộng tài khóa và khả năng BOJ đang tụt hậu trong việc thắt chặt chính sách tiền tệ”, ông Toshifumi Umezawa, một chiến lược gia cao cấp tại công ty Pictet Japan, nhận xét trong một báo cáo được tờ báo Nikkei Asia trích dẫn.

Chính quyền bà Takaichi đã công bố bản dự thảo "Honebuto no Hoshin," một tài liệu đưa ra các hướng dẫn quản lý kinh tế và tài chính cho chính phủ. Nội dung chính của tài liệu này là kế hoạch đầu tư 370 nghìn tỷ yên (2,3 nghìn tỷ USD) - lớn nhất từ trước đến nay - nhắm vào đầu tư công và tư nhân trên 17 lĩnh vực chính, bao gồm trí tuệ nhân tạo (AI).

"Bản dự thảo giả định một tỷ lệ tăng trưởng kinh tế tiềm năng tương đối cao, khoảng 1,5%”, ông Umezawa chỉ ra, đồng thời nói thêm rằng các chi tiết quan trọng vẫn chưa rõ ràng, chẳng hạn như cách thức huy động 370 nghìn tỷ yên và "chia sẻ gánh nặng giữa khu vực công và tư nhân".

"Nhà đầu tư cũng có thể đặt câu hỏi liệu việc phát hành trái phiếu cầu nối (bridging bond) có làm gia tăng áp lực tăng cung trong thị trường JGB hay không”, ông Umezawa nhận định. Bản dự thảo nói trên đề cập đến khả năng sử dụng trái phiếu cầu nối - loại nợ phát hành để đáp ứng nhu cầu tài chính tạm thời, được thanh toán từ các nguồn thu cụ thể.

Bên cạnh các biện pháp này, lo ngại tài khóa cũng đang gia tăng xung quanh kế hoạch cắt giảm thuế tiêu thụ đối với thực phẩm và đồ uống mà Chính phủ Nhật đang thảo luận, cũng như dự kiến tăng mạnh chi tiêu quốc phòng.

Kế hoạch đầu tư khổng lồ nói trên, theo dự kiến sẽ được hoàn thiện vào tháng 7, cũng kêu gọi BOJ thực hiện "chính sách tiền tệ thích hợp”. Thị trường đã diễn giải điều này như một dấu hiệu cho thấy BOJ sẽ đối mặt với áp lực giữ chi phí vay ở mức thấp và hỗ trợ các chính sách kinh tế của bà Takaichi.

Mark Dowding, giám đốc đầu tư thu nhập cố định tại RBC BlueBay Asset Management, cho biết: "Chúng tôi không đặc biệt lo ngại về quỹ đạo tài chính của Nhật Bản và sẽ chỉ lo ngại nhiều hơn với tư cách là nhà đầu tư trái phiếu nếu lạm phát đột ngột tăng mạnh”. Ông cho rằng áp lực lạm phát giá tiêu dùng của Nhật Bản đang được kiểm soát, nhưng xu hướng mất giá của đồng yên có thể khiến triển vọng lạm phát ở nước này xấu đi, buộc BOJ phải tăng lãi suất mạnh hơn.

Hồi trung tuần tháng 6, BOJ tăng lãi suất chính sách ngắn hạn lên mức "khoảng 1%", cao nhất trong 31 năm qua.