Từ một tỉnh biên giới xa xôi ở vùng Tây Bắc, Lai Châu đang mở thêm đầu ra cho nông sản, đặc sản địa phương và tạo cơ hội để người dân tiếp cận phương thức kinh doanh mới trên môi trường số…

Từ chủ yếu làm nương, sản xuất nhỏ lẻ, người dân vùng cao Tây Bắc nay đang sử dụng mạng xã hội để giới thiệu sản phẩm, bán hàng, xây dựng thương hiệu và tạo thêm việc làm cho người thân, cộng đồng.

Tại xã Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu, hai chị em người dân tộc H’Mông là Vừ Thị Chứ và Vừ Thị Xia đang từng bước thay đổi cuộc sống nhờ kinh doanh trên nền tảng số, đồng thời trở thành những người giới thiệu cuộc sống, văn hóa và sản vật vùng cao đến đông đảo người tiêu dùng.

Chị Vừ Thị Xia hiện sở hữu tài khoản TikTok với hơn 103.000 người theo dõi và kênh Vừ Chứ Shop của chị Vừ Thị Chứ có khoảng 220.000 người theo dõi.

Nội dung trên các kênh chủ yếu xoay quanh cuộc sống thường ngày ở vùng cao, từ sinh hoạt của người dân, văn hóa bản địa, cảnh đẹp đến các sản vật địa phương.

Những hình ảnh mộc mạc, gần gũi từ cuộc sống bản làng như đi chợ, vào rừng,... được chị Chứ, chị Xia đưa lên mạng xã hội, qua đó giúp người tiêu dùng ở nhiều tỉnh, thành biết thêm về cuộc sống và những sản phẩm vốn trước đây chủ yếu được tiêu thụ trong phạm vi địa phương.

Các đặc sản như trâu gác bếp, khoai sâm và nhiều nông sản vùng cao được giới thiệu thông qua những video ngắn. Cách làm nội dung không cầu kỳ, nhưng gắn sản phẩm với câu chuyện đời sống, văn hóa và con người địa phương, dễ chạm cảm xúc gần gũi, chân thật với người xem. 

Chị Vừ Thị Chứ, khi tham gia chiến dịch "Sìn Hồ Vươn Mình" do TikTok Shop và UBND xã Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu, phối hợp triển khai, từng chia sẻ việc bán hàng trên nền tảng số đã mở ra cơ hội mà trước đây chị chưa từng nghĩ tới.

“Hành trình này đã cho bản thân tôi cơ hội được học thêm những cái mới mà tôi chưa được đi học, mang lại cho tôi mức thu nhập mà có lẽ cả cuộc đời tôi không dám mơ tưởng đến. Con cái tôi sẽ không phải nghỉ học sớm, và tôi đã có thể tạo được công ăn việc làm cho một số người xung quanh. Tôi cảm thấy mình có giá trị hơn và muốn truyền cảm hứng cho những người phụ nữ thiệt thòi giống như mình, để họ không còn rụt rè, kiếm được tiền giúp đỡ cho cuộc sống của họ”, chị Chứ chia sẻ.

Theo chị Chứ, đã có thời gian cả tháng chị không kiếm được một triệu đồng. Sau khi tích cực xây dựng nội dung và bán khoai sâm đất qua TikTok Shop, thu nhập của chị hiện lên tới hàng chục triệu đồng mỗi tháng từ hoạt động này.

Cách Sìn Hồ gần 3 giờ di chuyển, xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu, cũng đang hình thành một cộng đồng doanh nghiệp và tiểu thương tham gia thương mại điện tử.

Chị Vũ Thị Bích Hồng (chủ kênh TikTok Shop Cô Ba Hồng – @coba.hong), một tiểu thương đã có kinh nghiệm kinh doanh trên TikTok Shop và là chủ thương hiệu miến dong Cô Ba Hồng, cho biết gia đình nhà chồng chị có ba đời làm miến dong thủ công tại Bình Lư. 

Năm nay, vợ chồng chị bao tiêu tổng cộng 140 tấn miến do gia đình và 20 hộ dân trong vùng sản xuất. Một phần lớn sản lượng đã được tiêu thụ qua TikTok Shop trong mùa mua sắm cao điểm cuối năm 2025 và đầu năm 2026. 

Ông Nguyễn Bá Kiện, Phó Chủ tịch HĐND xã Bình Lư, đầu năm nay cho biết xã có 12 sản phẩm OCOP, trong đó có 8 sản phẩm đã được đưa lên TikTok Shop.

Làng nghề miến dong Bình Lư có lịch sử hơn 45 năm, với khoảng 80 hộ tham gia sản xuất, tạo ra khoảng 1.000 tấn miến dong và miến dong khoai sâm mỗi năm.

Trước đây, đầu ra của các sản phẩm chủ yếu phụ thuộc vào thương lái. Điều này khiến hoạt động sản xuất chịu tác động lớn từ biến động cung - cầu và giá cả. Khi đưa sản phẩm lên các nền tảng thương mại điện tử, các hộ sản xuất có thêm một kênh bán hàng và tiếp cận trực tiếp với người tiêu dùng.

Trong mùa mua sắm Tết vừa qua, miến dong truyền thống và miến dong khoai sâm Bình Lư trở thành những sản phẩm được tiêu thụ mạnh trên TikTok Shop.

Xác định miến dong là một trong những sản phẩm chủ lực để xây dựng thương hiệu Bình Lư trên môi trường số, chính quyền địa phương đặt mục tiêu đưa 70-90% hộ sản xuất miến về khu vực tập trung nhằm chuẩn hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh.

“Phối hợp với TikTok Shop, Bình Lư sẽ xây dựng cộng đồng người bán thành thạo kỹ năng, có doanh thu tốt, là lực lượng mũi nhọn giúp xây dựng thương hiệu của miến dong Bình Lư cùng nhiều sản phẩm OCOP địa phương như trà, chẩm chéo, mật ong..., từ đó trực tiếp mang sản phẩm đến với người tiêu dùng trên toàn quốc”, ông Kiện cho biết.

Mục tiêu của chính quyền xã Bình Lư và TikTok Shop là đến cuối năm 2026, số lượng nhà bán hàng nòng cốt có thu nhập tốt từ thương mại điện tử tại địa phương sẽ tăng gấp đôi.

Từ xã Sìn Hồ đến xã Bình Lư của tỉnh Lai Châu, kinh tế số không còn là câu chuyện xa vời, mà đã chạm đến những bản làng xa xôi của Việt Nam. Miến dong, củ khoai sâm, sản phẩm OCOP hay đặc sản vùng cao của Lai Châu nay dễ dàng đến tay người tiêu dùng trên cả nước thông qua các nền tảng thương mại điện tử.

Người dân vì thế có thêm cơ hội nâng cao thu nhập, tạo việc làm cho người thân và cộng đồng, từng bước thay đổi phương thức sản xuất, kinh doanh và đời sống lâu dài của cả bản làng.