Nghị định xăng dầu mới sẽ giúp giá vận hành sát thị trường và tăng tự chủ cho doanh nghiệp. Đặc biệt, lộ trình triển khai xăng sinh học E10 trên toàn quốc từ 1/6/2026 cũng được xác lập, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và hiện thực hóa cam kết giảm phát thải ròng của Chính phủ…

Tại buổi họp báo thường kỳ Bộ Công Thương quý 4/2025 diễn ra vào sáng 29/1/2026, ông Nguyễn Anh Tuấn, Trưởng phòng quản lý kinh doanh xăng dầu và khí (Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước) đã cung cấp một số thông tin liên quan đến việc xây dựng Nghị định mới về kinh doanh xăng dầu cũng như lộ trình áp dụng xăng sinh học E10 tại Việt Nam.

Về tiến độ ban hành Nghị định mới, ông Tuấn cho biết ngày 19/1 vừa qua, Thứ trưởng Bộ Công Thương đã ký tờ trình gửi Chính phủ. Đây là dự thảo lần thứ tư sau ba năm nghiên cứu và lấy ý kiến kỹ lưỡng. Cơ quan soạn thảo kỳ vọng Nghị định này sẽ sớm được Chính phủ xem xét và ban hành trong tháng 2/2026, tạo khung pháp lý mới cho hoạt động kinh doanh xăng dầu.

Một trong những nội dung được dư luận quan tâm là cơ chế giá xăng dầu và mối quan hệ giữa giá bán lẻ với giá của doanh nghiệp đầu mối. Theo dự thảo mới, giá xăng dầu sẽ được điều hành sát hơn với cơ chế thị trường, trong đó các doanh nghiệp được trao quyền tự quyết định giá bán dựa trên các yếu tố chi phí thực tế. Tuy nhiên, dự thảo cũng quy định giá bán lẻ tại các đại lý, đơn vị nhượng quyền hoặc doanh nghiệp mua xăng dầu từ nhiều nguồn không được phép cao hơn mức giá do doanh nghiệp đầu mối quy định. Điều này nhằm đảm bảo tính thống nhất và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng trên toàn hệ thống.

Thông tin về lộ trình áp dụng xăng sinh học E10 theo Thông tư 50/2025/TT-BCT, ông Tuấn cho biết từ ngày 1/6/2026 sẽ triển khai áp dụng trên phạm vi toàn quốc đối với tất cả các hệ thống xăng dầu. Việc chuyển đổi sang xăng E10 không chỉ là bước đi nhằm thực hiện cam kết của Việt Nam về việc đưa phát thải ròng bằng không vào năm 2050, mà còn phù hợp với xu hướng chung của nhiều quốc gia như Mỹ, Brazil, Thái Lan và Trung Quốc.

Hiện nay, các doanh nghiệp lớn như Petrolimex và PVOil đã bắt đầu triển khai thí điểm xăng sinh học tại một số thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng và TP. Hồ Chí Minh. Kết quả đánh giá ban đầu cho thấy chất lượng xăng E10 ổn định và chưa ghi nhận bất kỳ phản hồi tiêu cực nào từ phía người tiêu dùng.

Bổ sung thêm, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh: “Mục tiêu cốt lõi của Nghị định mới là tiếp cận dần với cơ chế thị trường, đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho doanh nghiệp. Bộ Công Thương sẽ tập trung vào vai trò quản lý nhà nước, cắt giảm các thủ tục hành chính không cần thiết để tạo môi trường kinh doanh thuận lợi. Nhìn lại năm vừa qua, công tác điều hành giá xăng dầu đã đạt được sự ổn định đáng kể nhờ chu kỳ điều chỉnh 7 ngày một lần, giúp giá xăng dầu trong nước biến động nhịp nhàng theo xu hướng của thị trường thế giới”.

Đề cập đến công tác đảm bảo nguồn cung cho các vùng sâu, vùng xa, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết Nghị định mới sẽ có những cơ chế điều chỉnh để cân đối các loại chi phí khác nhau, đảm bảo các doanh nghiệp có động lực cung ứng hàng hóa đến những khu vực khó khăn như miền núi hay hải đảo.

Đối với Quỹ bình ổn giá xăng dầu, dự thảo Nghị định đề xuất phương án tập tập trung lại vào một tài khoản của Nhà nước. Mặc dù, nguồn quỹ này không thuộc ngân sách nhà nước, nhưng việc sử dụng sẽ tuân thủ nghiêm ngặt Luật Giá và chỉ được thực hiện khi Bộ Công Thương phối hợp với các bộ ngành xây dựng phương án bình ổn trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trong những tình huống thị trường có biến động bất thường.

Về lo ngại của người tiêu dùng đối với khả năng tương thích của xăng E10 với các phương tiện cũ, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết đã tham vấn ý kiến các chuyên gia, doanh nghiệp sản xuất và các đơn vị hiệp hội liên quan khẳng định xăng E10 an toàn cho động cơ. Ngoài ra, cơ quan quản lý vẫn duy trì xăng sinh học E5RON92 để người dân có thêm sự lựa chọn trong giai đoạn chuyển đổi.

Theo kế hoạch, trong tháng 3 và tháng 4, Bộ Công Thương sẽ thực hiện việc kiểm tra công tác chuẩn bị của các doanh nghiệp đầu mối, cơ sở sản xuất và phối trộn để đảm bảo hạ tầng kỹ thuật sẵn sàng cho mốc thời gian tháng 6/2026. Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng về chính sách và thực tiễn, Bộ Công Thương tin tưởng thị trường xăng dầu sẽ vận hành minh bạch, hiệu quả.