Phát biểu chính sách tại Quốc hội Nhật Bản, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất 5 định hướng hợp tác chiến lược, nhấn mạnh phát triển công nghệ, tăng cường năng lực tự chủ, thúc đẩy tăng trưởng xanh và đưa các thỏa thuận Việt Nam – Nhật Bản thành kết quả cụ thể.

Theo TTXVN, chiều 9/11 (giờ địa phương), trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Nhật Bản, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến Quốc hội Nhật Bản.

Tại đây, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã có bài phát biểu chính sách trước các nghị sĩ Nhật Bản, chia sẻ tầm nhìn và những định hướng phát triển quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam – Nhật Bản trong giai đoạn mới.

VIỆT NAM MONG MUỐN CÙNG NHẬT BẢN ĐỒNG HÀNH TRONG CHẶNG ĐƯỜNG PHÁT TRIỂN MỚI

Phát biểu chào mừng, Chủ tịch Hạ viện Nhật Bản Mori Eisuke nhấn mạnh quan hệ hữu nghị truyền thống giữa hai nước được xây dựng trên nền tảng tin cậy chính trị sâu sắc, sự tương đồng về văn hóa, lịch sử và gắn kết giữa nhân dân hai nước.

Quốc hội Nhật Bản đánh giá cao những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, cũng như vai trò, vị thế ngày càng cao của Việt Nam trên trường quốc tế và khu vực.

Chủ tịch Hạ viện Mori Eisuke khẳng định chuyến thăm chính thức Nhật Bản của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có ý nghĩa to lớn, tiếp thêm động lực cho quan hệ hai nước trong giai đoạn mới.

Ông đồng thời bày tỏ tin tưởng Việt Nam sẽ tổ chức thành công Năm APEC 2027, tiếp tục khẳng định vị thế, uy tín và đóng góp tích cực trong hợp tác kinh tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Phát biểu trước Quốc hội Nhật Bản, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh 53 năm quan hệ ngoại giao cùng những giao lưu từ nhiều thế kỷ trước đã tạo dựng nền tảng quý giá cho quan hệ hai nước.

Từ Đối tác chiến lược sâu rộng năm 2014 đến Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình và thịnh vượng tại châu Á và trên thế giới năm 2023, quan hệ Việt Nam – Nhật Bản không ngừng được củng cố và phát triển.

Nhật Bản hiện là nhà tài trợ ODA lớn nhất và là một trong những đối tác hàng đầu của Việt Nam về đầu tư, thương mại, hợp tác lao động. Năm 2025, thương mại song phương lần đầu vượt 50 tỷ USD; vốn đầu tư đăng ký lũy kế của Nhật Bản tại Việt Nam đạt hơn 80 tỷ USD. Hai nước có hơn 100 thỏa thuận hợp tác giữa các địa phương, cùng cộng đồng gần 700.000 người Việt Nam tại Nhật Bản.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định Việt Nam mong muốn cùng Nhật Bản đồng hành trong chặng đường phát triển mới, để sự phát triển của mỗi nước tạo thêm cơ hội cho nhau, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước.

Nhân chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae sẽ cùng đưa ra Tuyên bố chung về Tầm nhìn quan hệ Việt Nam – Nhật Bản: đối tác đồng hành, đồng kiến tạo, cùng có lợi vì tăng trưởng chất lượng cao, tự chủ chiến lược và tự cường, định hướng đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện lên tầm cao mới.

NĂM ĐỊNH HƯỚNG CHIẾN LƯỢC CHO QUAN HỆ VIỆT NAM – NHẬT BẢN

Trước những biến động của tình hình thế giới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định Việt Nam kiên trì đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa; là bạn, là đối tác tin cậy và thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế; giải quyết mọi tranh chấp, bất đồng bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế; tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và sự lựa chọn con đường phát triển của mỗi dân tộc.

Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Trong tiến trình này, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là những động lực quan trọng; Nhật Bản có vị trí rất quan trọng.

Trên tinh thần đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề xuất 5 định hướng lớn cho quan hệ hai nước.

Thứ nhất, cùng tạo dựng năng lực phát triển mới trên nền tảng tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Hai nước cần phát triển những liên kết bền vững giữa các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp; nâng cao năng lực nghiên cứu, thiết kế, quản trị và thương mại hóa sản phẩm.

Các lĩnh vực ưu tiên gồm trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ số, công nghệ vũ trụ, công nghệ biển và đại dương, cùng các giải pháp chuyển đổi xanh.

Trong lĩnh vực AI, hai nước cần thúc đẩy ứng dụng vào y tế, giáo dục, sản xuất, quản lý thiên tai, gắn với bảo vệ dữ liệu và an toàn công nghệ. Đối với bán dẫn, cần kết hợp đào tạo nhân lực với kết nối doanh nghiệp, tạo điều kiện để kỹ sư, nhà nghiên cứu hai nước tham gia sâu hơn vào các khâu tạo giá trị.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đề nghị tăng cường kết nối nhà cung cấp, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, nâng cao năng lực quản trị và đáp ứng tiêu chuẩn, qua đó thúc đẩy liên kết giữa hai nền kinh tế.

Thứ hai, tăng cường khả năng chống chịu, thích ứng và thúc đẩy tăng trưởng xanh, bền vững.

Việt Nam mong muốn cùng Nhật Bản xây dựng các chuỗi cung ứng đa dạng, minh bạch, có khả năng thích ứng; tăng cường hợp tác về năng lượng, logistics và hạ tầng.

Hợp tác năng lượng cần kết hợp bảo đảm nguồn cung với chuyển đổi xanh, ưu tiên năng lượng tái tạo, truyền tải, lưu trữ và công nghệ giảm phát thải có tính khả thi về kinh tế.

Đối với khoáng sản quan trọng, Việt Nam mong muốn cùng Nhật Bản thúc đẩy những dự án khả thi, gắn phát triển tài nguyên với chế biến sâu, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, tái chế và đào tạo nhân lực; đồng thời bảo vệ môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và nâng cao giá trị gia tăng trong nước.

Việt Nam mong muốn tiếp tục phát huy hiệu quả vốn ODA của Nhật Bản trong phát triển hạ tầng và dịch vụ công, chú trọng tiến độ, tính minh bạch, hiệu quả sử dụng vốn và khả năng vận hành lâu dài.

Hai nước cũng cần phối hợp bảo vệ hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ, phát huy hiệu quả CPTPP và hợp tác triển khai những sáng kiến thiết thực trong Năm APEC 2027.

Thứ ba, cùng đóng góp cho môi trường hòa bình, ổn định và hợp tác tại khu vực.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước trân trọng việc Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae công bố những định hướng cập nhật của Tầm nhìn Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương tự do và rộng mở tại Hà Nội vào tháng 5/2026; khẳng định Việt Nam ủng hộ Tầm nhìn này trên cơ sở kết nối với Tầm nhìn ASEAN về Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, tuân thủ luật pháp quốc tế và góp phần gìn giữ hòa bình, thúc đẩy hợp tác, phát triển ở khu vực.

Việt Nam mong muốn cùng Nhật Bản phát huy vai trò trung tâm của ASEAN, thúc đẩy thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045; tăng cường hợp tác thực thi pháp luật trên biển, tìm kiếm cứu nạn, bảo vệ môi trường biển và giải quyết bất đồng bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982.

Hai nước cũng cần tăng cường hợp tác phát triển hạ tầng, quản lý bền vững nguồn nước và ứng phó thiên tai tại tiểu vùng Mekong.

Thứ tư, đặt con người ở vị trí trung tâm và làm sâu sắc hơn sự gắn kết giữa hai xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Nhật Bản tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi để cộng đồng gần 700.000 người Việt Nam hội nhập và phát triển.

Hợp tác lao động cần hướng tới chất lượng, kỹ năng và phát triển lâu dài, bảo đảm minh bạch thông tin tuyển dụng, chi phí hợp lý, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Việt Nam sẽ nâng cao chất lượng đào tạo, quản lý hoạt động phái cử, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để cộng đồng người Nhật Bản tại Việt Nam sinh sống, làm việc và đầu tư.

Hai nước cần tiếp tục mở rộng trao đổi sinh viên, chuyên gia, nhà khoa học và tăng cường hợp tác giữa các địa phương, tổ chức hữu nghị, cộng đồng doanh nghiệp.

Thứ năm, đưa các định hướng chung thành kết quả cụ thể với sự đồng hành của Quốc hội hai nước.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Quốc hội hai nước tăng cường hoạt động lập pháp, giám sát, trao đổi chính sách; mở rộng hợp tác giữa các cơ quan nghị viện, nhóm nghị sĩ hữu nghị, nghị sĩ trẻ và nữ nghị sĩ.

Đối thoại nghị viện cần góp phần kịp thời tháo gỡ khó khăn trong thực hiện các thỏa thuận song phương, thúc đẩy hợp tác khoa học, công nghệ, đào tạo nhân lực và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp, người lao động.

ĐƯA CÁC THỎA THUẬN HỢP TÁC THÀNH KẾT QUẢ CỤ THỂ

Nhấn mạnh yêu cầu thực thi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, phát triển hạ tầng và nguồn nhân lực; bảo đảm môi trường đầu tư minh bạch, ổn định, có khả năng dự báo và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư.

Việt Nam lắng nghe những khó khăn của doanh nghiệp và mong muốn giải quyết vướng mắc trên tinh thần trách nhiệm, phù hợp pháp luật và hài hòa lợi ích.

“Niềm tin của nhà đầu tư được củng cố qua chính chất lượng thực thi”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Theo đó, các cơ quan hữu quan hai nước cần thường xuyên rà soát việc thực hiện các thỏa thuận, ưu tiên chương trình có nguồn lực phù hợp, khả năng triển khai thực tế và kịp thời tháo gỡ vướng mắc.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ tin tưởng với sự đồng hành của Quốc hội, Chính phủ và nhân dân hai nước, quan hệ Việt Nam – Nhật Bản sẽ tiếp tục phát triển bằng những kết quả hợp tác cụ thể.

Sự phát triển của Việt Nam sẽ mở thêm cơ hội cho Nhật Bản và sự phát triển của Nhật Bản tiếp tục góp phần vào thành công của Việt Nam. Thành quả hợp tác được thể hiện qua cuộc sống tốt đẹp hơn của người dân và những đóng góp chung cho hòa bình, thịnh vượng tại châu Á và trên thế giới.