Thái Nguyên hiện có hơn 24.000ha chè, sản lượng mỗi năm khoảng 280.000 tấn, chiếm hơn 18% diện tích và hơn 24% sản lượng chè búp tươi cả nước. Người dân, doanh nghiệp tại đây đang nỗ lực chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao chất lượng sản phẩm chè...

Thái Nguyên cũng đã có Chỉ dẫn địa lý Tân Cương, được Liên minh châu Âu (EU) bảo hộ theo Hiệp định EVFTA, trở thành một trong số ít nông sản của Việt Nam bước chân vào thị trường này.

Địa phương này hiện đã có hơn 200 sản phẩm chè đạt tiêu chuẩn OCOP 3 đến 5 sao, trong đó có ba sản phẩm đạt 5 sao cấp quốc gia, kết nối lên các sàn thương mại điện tử lớn. Giá trị cây chè mang lại cho Thái Nguyên đạt hơn 13.000 tỷ đồng/năm, bình quân mỗi hecta chè đạt thu nhập 400 triệu đồng/năm.

Theo Tiến sĩ Bùi Bá Chính, Giám đốc Trung tâm Mã số, mã vạch quốc gia, Ủy ban Tiêu chuẩn, đo lường chất lượng quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ), để trà Thái Nguyên vươn xa, giúp người dân làm giàu, tăng thu nhập thì việc ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số phải được thực hiện tốt hơn, hiệu quả hơn, đặc biệt việc truy xuất nguồn gốc, mã số, mã vạch và minh bạch thông tin sản phẩm là yêu cầu tất yếu.

Việc chuyển đổi số cũng như ứng dụng khoa học công nghệ không chỉ là công cụ kỹ thuật mà còn là nền tảng để bảo vệ thương hiệu, nâng cao niềm tin thị trường và giúp sản phẩm tiếp cận hiệu quả thị trường trong nước và quốc tế.

Tại xã Tân Cương, Hợp tác xã Chè Hảo Đạt là đơn vị đi đầu trong ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất chè, tự nghiên cứu cải tiến và đưa ống diệt men chè vào quy trình chế biến truyền thống tại cơ sở của mình.

So với phương pháp chảo thủ công, ống diệt men rút ngắn thời gian xao mỗi mẻ xuống chỉ 3 đến 5 phút, lá chè chín đều, mềm dẻo, giữ nguyên màu xanh sẫm tự nhiên và hương thơm đặc trưng. Một ống diệt men có thể thay thế tới tám chảo thủ công, giảm hai lao động/mẻ, tăng sản lượng gấp 3 đến 5 lần.

Thái Nguyên đã chỉ đạo, hỗ trợ các đơn vị đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ trong sản xuất, chế biến chè. Tỉnh triển khai Trạm thời tiết thông minh iMetos giúp đưa ra dự báo, cảnh báo thời tiết chính xác phục vụ trồng, chăm sóc cây chè ứng dụng hệ thống tưới nước tiết kiệm tự động, lưới cắt nắng, đăng ký mã số vùng trồng, thu hút đầu tư nhà máy chế biến quy mô, công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường.

Tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030, khoảng 70% diện tích chè được chứng nhận sản xuất theo tiêu chuẩn GAP, hữu cơ; 70% diện tích được cấp mã số vùng trồng và 100% số cơ sở chế biến, kinh doanh bảo đảm quy định an toàn thực phẩm.

Tỉnh Thái Nguyên đã quyết định đầu tư hơn 500 tỷ đồng để hỗ trợ toàn bộ chi phí khi trồng mới hoặc thay thế giống chè cũ, hỗ trợ tới 70% chi phí phân bón hữu cơ, vi sinh trong năm đầu; hỗ trợ 100% kinh phí chứng nhận lần đầu tiêu chuẩn VietGAP, hữu cơ,… Các hợp tác xã, doanh nghiệp được hỗ trợ chi phí xây dựng hệ thống tưới thông minh, chi phí mua máy móc chế biến hiện đại.

Tỉnh cũng hỗ trợ chi phí cấp mã vùng trồng, tem điện tử, đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ, phát triển sản phẩm OCOP; hỗ trợ hoạt động chủ thể ngành chè quảng bá, tham gia hội chợ, triển lãm trong nước và nước ngoài; khuyến khích phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái gắn với vùng chè.