Thưa ông, Việt Nam đang có vị trí như thế nào trong chiến lược thương mại của Thụy Điển?

Tại Thụy Điển, Việt Nam đang là một trong những quốc gia tiềm năng được nhắc đến nhiều nhất. Trong ba thập kỷ vừa qua, Việt Nam đã đạt được những bước tiến kinh tế đáng kinh ngạc, với tốc độ tăng trưởng trung bình khoảng 7% mỗi năm. Đây thực sự là con số ấn tượng.

Hiện nay, khoảng hơn 70 doanh nghiệp Thụy Điển đang hiện diện và hoạt động tại Việt Nam và tôi tin tưởng rằng con số này sẽ tiếp tục tăng mạnh trong thời gian tới. Đặc biệt, trong những cuộc gặp gỡ gần đây với các doanh nghiệp Thụy Điển đang đầu tư tại đây, tôi cảm nhận rõ sự lạc quan và kỳ vọng lớn lao của họ vào thị trường Việt Nam. Phần lớn doanh nghiệp đều bày tỏ mong muốn mở rộng quy mô hoạt động và tăng cường hiện diện tại Việt Nam.

Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp Thụy Điển, Việt Nam đang sở hữu một môi trường đầu tư năng động, ổn định và đầy hứa hẹn. Tiềm năng to lớn ấy cũng là một trong những lý do quan trọng thôi thúc tôi thực hiện chuyến thăm lần này.

Theo ông, đâu là những cơ hội tiềm năng và nổi bật nhất dành cho các doanh nghiệp Thụy Điển tại thị trường Việt Nam hiện nay?

Trước hết, Việt Nam đang duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế ấn tượng và thực hiện nhiều cải cách sâu rộng, cho thấy quốc gia đang đi đúng hướng. Bên cạnh đó, lực lượng lao động trẻ có trình độ và tay nghề cao là một lợi thế lớn mà không phải thị trường nào cũng có được. Với dân số gần 100 triệu người, Việt Nam là một thị trường tiêu dùng đầy tiềm năng, hấp dẫn các nhà đầu tư Thụy Điển không chỉ ở vai trò là thị trường tiêu thụ sản phẩm mà còn là điểm đến sản xuất quan trọng.

Đặc biệt, 10 - 15 năm về trước, các doanh nghiệp Thụy Điển chủ yếu tìm đến Việt Nam với mục tiêu sản xuất, nhưng giờ đây, họ đã mở rộng sang các hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D), tận dụng nguồn nhân lực kỹ sư chất lượng cao tại Việt Nam. Trong tương lai gần, tôi tin rằng sẽ có thêm nhiều doanh nghiệp bán lẻ Thụy Điển không chỉ xuất khẩu các sản phẩm từ Việt Nam sang các quốc gia khác, mà còn đẩy mạnh việc phục vụ trực tiếp người tiêu dùng trong nước.

Ông có thể chia sẻ cụ thể hơn về xu hướng đầu tư ngày càng gia tăng của các công ty Thụy Điển vào Việt Nam?

Ngành công nghiệp của Thụy Điển rất đa dạng. Chúng tôi hiện diện trong nhiều lĩnh vực tại Việt Nam, chẳng hạn như trong lĩnh vực bán lẻ với Tập đoàn H&M hay Tập đoàn IKEA… những công ty này đều xem Việt Nam là một thị trường trọng điểm không những trong hoạt động bán hàng mà còn trong hoạt động sản xuất.

Trong các hoạt động như xây dựng cảng biển, sân bay, đường sắt, đường bộ... đang có rất nhiều công ty Thụy Điển tích cực tham gia các lĩnh vực này.

Đặc biệt, một trong hoạt động đầu tư nổi bật gần đây của Thụy Điển tại Việt Nam chính là việc Tập đoàn Syre của Thụy Điển đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác (MoU) với tỉnh Bình Định trong việc đầu tư dự án tái chế sợi polyester trị giá 1 tỷ USD.

Không những vậy, trong cuộc trao đổi của tôi với một số công ty Thụy Điển đang hoạt động tại đây như H&M và một số công ty khác, tất cả họ đều cho biết sẽ tiếp tục mở rộng đầu tư nhiều hơn nữa vào Việt Nam. Tôi đã hỏi họ một cách thẳng thắn rằng “nếu nhìn vào toàn bộ khu vực Đông Nam Á, quốc gia nào khiến họ cảm thấy hứng thú nhất? Tất cả đều trả lời là Việt Nam”. Vì vậy, tôi nghĩ thị trường Việt Nam thực sự rất hấp dẫn với doanh nghiệp Thụy Điển.

Điều đáng chú ý nhất là Việt Nam đang từng bước dịch chuyển trong chuỗi giá trị của mình, từ sản xuất đơn thuần lên nghiên cứu và phát triển. Các công ty Thụy Điển không những đến Việt Nam để sản xuất hàng hóa mà còn đến để phát triển các ngành dịch vụ và cả lĩnh vực nghiên cứu và phát triển. Họ biết rằng ở Việt Nam có thể tìm được những nhân tài hàng đầu, những kỹ sư xuất sắc nhất thế giới. Về phía Chính phủ Thụy Điển, chúng tôi đang làm mọi điều có thể để hỗ trợ cho quá trình đó.

Chuyển đổi số cũng đang là một trong những ưu tiên hàng đầu của Việt Nam trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, đây cũng là lĩnh vực mà Thụy Điển có nhiều kinh nghiệm và thế mạnh. Ông có thể chia sẻ về cách thức Thụy Điển đang đồng hành, hỗ trợ Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số?

Thụy Điển từ lâu là một người bạn và đối tác lâu dài của Việt Nam. Chúng tôi là quốc gia phương Tây đầu tiên thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam vào năm 1969, vì vậy hai quốc gia có một tình hữu nghị rất bền chặt. Mối quan hệ này không chỉ ở cấp độ ngoại giao, mà còn mở rộng sang lĩnh vực kinh doanh. Đồng thời có rất nhiều người Thụy Điển đã đến và du lịch tại Việt Nam trong nhiều năm qua.

Đặc biệt, trong lĩnh vực số, tôi tin rằng Thụy Điển và Việt Nam còn rất nhiều dư địa để tăng cường hợp tác sâu rộng hơn nữa. Thụy Điển hiện có rất nhiều công ty phần mềm lớn. Tiêu biểu như Spotify, doanh nghiệp này không chỉ là một trong những doanh nghiệp công nghệ hàng đầu của Thụy Điển mà còn là công ty phần mềm lớn nhất châu Âu.

Bên cạnh đó, chúng tôi còn có nhiều doanh nghiệp khác với năng lực công nghệ mạnh mẽ, sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số. Tôi biết rằng nhiều công ty Thụy Điển đang rất quan tâm và mong muốn đầu tư vào thị trường Việt Nam. Do đó, tôi tin tưởng rằng hai nước còn rất nhiều tiềm năng để cùng nhau phát triển mạnh mẽ hơn nữa trong lĩnh vực này.

Bên cạnh thương mại và đầu tư, đâu sẽ là những lĩnh vực hợp tác tiềm năng mới mà hai quốc gia có thể cùng khai thác trong thời gian tới, thưa ông?

Hiện nay, hai quốc gia đã có nền tảng hợp tác đa dạng trên nhiều lĩnh vực. Có thể kể đến như lĩnh vực y tế, với sự tham gia tích cực của Học viện Karolinska – một trong những cơ sở y học danh tiếng hàng đầu của Thụy Điển. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng đang triển khai nhiều chương trình hợp tác giáo dục giữa hai quốc gia. Tôi biết rằng các công ty Thụy Điển trong lĩnh vực khoa học cũng rất quan tâm đến thị trường Việt Nam.

Hiện nay, tôi đang cố gắng thúc đẩy thêm nhiều công ty Thụy Điển hơn nữa đến Việt Nam và đó cũng là ưu tiên hàng đầu của tôi. Hiện đang có khoảng hơn 70 công ty Thụy Điển hoạt động tại Việt Nam, nhưng tôi nghĩ con số này sẽ tăng lên thành 100, thậm chí 150 công ty và nhiều hơn nữa, đặc biệt là ở phân khúc doanh nghiệp nhỏ và vừa, vì việc thu hút thêm các doanh nghiệp nhỏ và vừa đến Việt Nam là điều rất quan trọng. Vì vậy, ưu tiên của tôi là giúp các doanh nghiệp Thụy Điển nhận ra tiềm năng của thị trường Việt Nam.

Trong bối cảnh hiện nay, khi một số quốc gia như Mỹ đang dần khép cửa, tăng mức thuế quan, không chỉ với Việt Nam mà còn cả với châu Âu, Thụy Điển sẽ phản ứng lại bằng cách đẩy mạnh việc mở cửa thương mại. Chúng tôi là một trong những quốc gia ủng hộ thương mại tự do nhất thế giới và tôi biết rằng Việt Nam cũng là quốc gia có tinh thần thương mại tự do rất mạnh mẽ.

Vì vậy, chúng ta cần sát cánh bên nhau như những người bạn và đồng minh trong lĩnh vực thương mại tự do. Bởi vì chính qua thương mại, mọi quốc gia đều có thể trở nên giàu có hơn. Một thế giới mà ở đó các quốc gia liên tục áp đặt các rào cản thuế quan lên nhau sẽ chỉ trở nên nghèo nàn và bất ổn hơn. Do đó, tôi tin rằng Việt Nam có thể và nên xem Thụy Điển là một người bạn đồng hành đáng tin cậy trong việc phát triển thương mại tự do và bền vững.

Quan điểm của Thụy Điển về những gián đoạn thương mại toàn cầu hiện nay, đặc biệt là các biện pháp tăng thuế từ Mỹ là gì, thưa ông?

Tôi rất ủng hộ thương mại tự do và thực sự không thích các hàng rào thuế quan. Với tôi, “thuế quan” có lẽ là từ tồi tệ nhất trong từ điển. Chính nhờ thương mại mà chúng ta có thể thúc đẩy đổi mới và tiến bộ khoa học. Một trong những lý do khiến Thụy Điển trở thành một trong những quốc gia sáng tạo nhất thế giới là nhờ vào thương mại.

Tôi cho rằng để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, một quốc gia cần có nhiều thể chế vận hành tốt. Đầu tiên là cần phải có một thị trường mở và thương mại tự do.

Tiếp theo là một thị trường vốn hiệu quả. Hiện nay, Thụy Điển có một trong những hệ sinh thái thị trường vốn vận hành hiệu quả nhất châu Âu, từ các công ty đầu tư tư nhân, quỹ đầu tư mạo hiểm đến việc có số lượng công ty niêm yết nhiều nhất trên sàn chứng khoán so với bất kỳ quốc gia châu Âu nào, dù chúng tôi không phải là quốc gia lớn nhất.

Cuối cùng, một hệ thống giáo dục tốt cũng rất quan trọng trong việc thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

Khi nhìn vào Việt Nam trong 30-40 năm qua, Thụy Điển đã tham gia vào các chương trình viện trợ nhằm hỗ trợ Việt Nam xây dựng những thể chế này. Đó là một điều mà chúng tôi rất tự hào. Theo dõi quá trình phát triển của Việt Nam trong ba thập kỷ qua là điều rất tuyệt vời và chúng tôi muốn tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong 30 năm, 100 năm hay thậm chí là hàng nghìn năm tới.

Theo ông, Việt Nam và Thụy Điển có thể làm gì để thúc đẩy đổi mới sáng tạo ở cả hai quốc gia trong thời gian tới?

Tôi nghĩ việc tôi đến thăm và làm việc tại Việt Nam lần này chính là một bước khởi đầu tốt trong quá trình này. Chúng tôi cũng rất mong được đón tiếp các bộ trưởng và lãnh đạo từ Việt Nam sang thăm Thụy Điển. Quan trọng là chúng ta cần tạo điều kiện để các doanh nghiệp Thụy Điển và Việt Nam gặp gỡ, đối thoại và tìm kiếm cơ hội hợp tác mới.

Hiện nay, mối quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam và Thụy Điển đang ở giai đoạn phát triển hết sức tốt đẹp và điều quan trọng lúc này là tiếp tục duy trì và phát huy những thành quả đã đạt được. Như tôi đã chia sẻ, tại Thụy Điển, ngày càng có nhiều người quan tâm và nói về Việt Nam, điều đó cho thấy Việt Nam đang đi đúng hướng và đạt được những bước tiến ấn tượng. Vì vậy, chỉ cần tiếp tục kiên định với con đường phát triển hiện nay, tôi tin rằng Việt Nam sẽ còn tiến xa hơn nữa.

Sau chuyến thăm và làm việc đầu tiên tại Việt Nam, thông điệp mà ông muốn truyền đạt khi trở tại Thụy Điển là gì, thưa ông?

Thông điệp mà tôi muốn mang về Thụy Điển đó chính là Việt Nam là một thị trường tuyệt vời. Tôi tin rằng không chỉ 70 công ty đang hoạt động tại đây, mà còn nhiều công ty Thụy Điển khác nên đến thăm, đầu tư và hợp tác thương mại với Việt Nam. Với tất cả các cải cách đang diễn ra, Việt Nam là một thị trường cực kỳ hấp dẫn.

Nếu nhìn vào thế giới hiện nay, không còn nhiều quốc gia như Việt Nam có mức tăng trưởng ấn tượng ở mức 7% mỗi năm và thậm chí đang hướng đến 8%, 10%, đây là một điều hết sức ấn tượng. Đó chính là thông điệp quan trọng nhất mà tôi sẽ mang về Thụy Điển.

VnEconomy 20/05/2025 15:47

Nội dung đầy đủ của bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 20-2025, phát hành ngày 19/05/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:  

https://postenp.phaha.vn/tap-chi-kinh-te-viet-nam/detail/1402