Tập đoàn Đường sắt Việt Nam (VNR) đề nghị tiếp tục nghiên cứu phương án tổ chức đường sắt quốc gia theo hướng xuyên tâm, trong đó đường sắt quốc gia, bao gồm đường sắt tốc độ cao, có thể tiếp cận khu vực trung tâm Hà Nội thay vì chỉ tổ chức các đầu mối hành khách tại Ngọc Hồi và Gia Lâm...

Theo văn bản gửi Bộ Xây dựng góp ý Quy hoạch các tuyến, ga đường sắt đầu mối khu vực Hà Nội, VNR cho rằng phương án tổ chức mạng lưới cần được đánh giá trên tổng thể về thời gian hành trình, khả năng tiếp cận trung tâm, kết nối giữa các loại hình đường sắt và hiệu quả khai thác toàn mạng lưới.

Theo dự thảo quy hoạch đang được Cục Đường sắt Việt Nam trình thẩm định, ga Ngọc Hồi được xác định là đầu mối hành khách đường sắt phía Nam, còn ga Gia Lâm là đầu mối hành khách phía Bắc Hà Nội. Các tuyến đường sắt quốc gia, trong đó có đường sắt tốc độ cao, dự kiến đón, trả khách tại hai ga này. Hành khách đi, đến khu vực trung tâm Hà Nội sẽ tiếp tục kết nối bằng đường sắt đô thị.

VNR cho biết trong quá trình tham gia lập quy hoạch, Tập đoàn nhiều lần đề xuất tiếp tục xem xét phương án đưa đường sắt quốc gia vào khu vực trung tâm Hà Nội, theo mô hình ga trung tâm và tổ chức đường sắt quốc gia chạy xuyên tâm.

Cách tổ chức trên có thể tạo kết nối trực tiếp giữa trung tâm đô thị với các khu vực trong và ngoài thành phố, đồng thời hạn chế việc tập trung lượng lớn hành khách tại các ga ngoại vi để trung chuyển vào khu vực trung tâm.

VNR cũng dẫn kinh nghiệm tổ chức mạng lưới tại Berlin, Tokyo và Seoul, nơi các ga đường sắt quốc gia chủ yếu nằm tại khu vực trung tâm và kết nối với mạng lưới giao thông công cộng. Tại Bắc Kinh và Paris, mạng lưới được tổ chức theo mô hình đa trung tâm, với các ga đường sắt quốc gia trong lõi đô thị được kết nối với nhau.

Đối với Hà Nội, VNR cho biết phương án duy trì kết nối đường sắt quốc gia với khu vực trung tâm từng được nghiên cứu trong quá trình lập Dự án đường sắt đô thị số 1 Yên Viên - Ngọc Hồi. Tư vấn Nhật Bản JTC khi đó nghiên cứu phương án duy trì ga Hà Nội tại vị trí trung tâm, đồng thời tổ chức khai thác kết hợp giữa đường sắt quốc gia và đường sắt đô thị.

VNR cho rằng nếu đầu mối hành khách được tổ chức tại Ngọc Hồi, hành khách đi, đến khu vực trung tâm sẽ phải tiếp tục trung chuyển bằng đường sắt đô thị. Theo doanh nghiệp, điều này làm tăng thời gian hành trình và số lần trung chuyển, qua đó đặt ra yêu cầu đánh giá về khả năng tiếp cận và chất lượng dịch vụ đối với hành khách liên tỉnh.

Từ đó, VNR đề nghị tiếp tục đánh giá toàn diện phương án tổ chức mạng lưới trước khi hoàn thiện quy hoạch, trong đó xem xét phương án đường sắt quốc gia theo hướng xuyên tâm, đưa đường sắt quốc gia, đặc biệt là đường sắt tốc độ cao, tiếp cận khu vực trung tâm Hà Nội và kết nối với đường sắt đô thị cùng các phương thức vận tải công cộng khác.