Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, tình trạng nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp vẫn còn xảy ra phổ biến. Bên cạnh các doanh nghiệp do tác động của dịch Covid-19 không có khả năng nộp hoặc phải chậm nộp, vẫn còn có những doanh nghiệp cố tình chây ì, trốn đóng bảo hiểm xã hội…

Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, kết quả thực hiện trong 7 tháng năm 2022 hầu hết các chỉ tiêu về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp của các tỉnh đều tăng so với cùng kỳ năm 2021. Tuy nhiên, tình trạng nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp vẫn còn xảy ra phổ biến.

Tại Hà Nội, hết tháng 7/2022, toàn thành phố đạt tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế là 91,4% dân số với hơn 7,5 triệu người tham gia, tăng 0,5% so với cuối năm 2021. Số người tham bảo hiểm xã hội bắt buộc đạt trên 1,9 triệu người (chiếm 39% lực lượng lao động trong độ tuổi), 64.301 người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, đều tăng hơn 2% so với cuối năm 2021.

Đến nay, trên 99,9% các đơn vị, doanh nghiệp tham gia bảo hiểm xã hội trên địa bàn đã thực hiện giao dịch hồ sơ điện tử, số còn lại thực hiện giao dịch qua dịch vụ bưu chính công ích.

Đặc biệt, để đảm bảo an sinh xã hội cho mọi người dân Thủ đô, ngoài mức hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước, từ tháng 8/2022 đến hết tháng 12/2025, Hà Nội còn có cơ chế hỗ trợ thêm tiền đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện: 30% đối với người thuộc hộ nghèo; 25% đối với người thuộc hộ cận nghèo và 10% với các trường hợp khác, nâng tổng mức hỗ trợ lần lượt của các trường hợp này lên thành: 60%, 50% và 20% (tỷ lệ % trên mức đóng bảo hiểm xã hội hằng tháng theo mức chuẩn hộ nghèo của khu vực nông thôn).

Riêng với quận Long Biên (Hà Nội), 100% người thuộc hộ nghèo, cận nghèo của Quận có nhu cầu được hỗ trợ chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện, đủ điều kiện tham gia thì sẽ được hỗ trợ 100% tiền đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện theo mức chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn.

Tại TP.HCM, tính hết tháng 7/2022, thành phố có gần 2,5 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội, tăng hơn 4,1% so với năm 2021; hơn 7,7 triệu người tham gia bảo hiểm y tế; hơn 2,3 triệu người tham gia bảo hiểm thất nghiệp. Tính đến ngày 10/8/2022, Bảo hiểm xã hội thành phố đã ban hành quyết định và tổ chức thực hiện thanh tra, kiểm tra 2.563 đơn vị. Qua thanh tra, số tiền đã khắc phục của 487 đơn vị đã được thanh tra là 52,7 tỷ đồng.

Tuy nhiên, theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, qua báo cáo của Bảo hiểm xã hội các tỉnh, những tháng đầu năm 2022, do ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 dẫn đến khó khăn trong công tác thu, thu nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp; phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế…

Việc thay đổi mức chuẩn hộ nghèo từ năm 2022 khiến mức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện tối thiểu tăng nên các tỉnh gặp khó trong việc tuyên truyền, vận động người dân tham gia. Ngoài ra, thực hiện Quyết định số 861/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ một bộ phận người dân không còn thuộc diện được Nhà nước hỗ trợ cấp thẻ bảo hiểm y tế… đã tác động đến tỷ lệ người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế ở một số địa phương.

Tình trạng nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp vẫn còn xảy ra phổ biến. Bên cạnh các doanh nghiệp do tác động của dịch Covid-19 nên không có khả năng nộp hoặc phải chậm nộp bảo hiểm xã hội, vẫn còn có những doanh nghiệp cố tình chây ì, trốn đóng bảo hiểm xã hội…

Tại cuộc họp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong công tác thu, thu nợ, phát triển người tham gia bảo hiểm hôm 26/8, Tổng Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam Nguyễn Thế Mạnh yêu cầu trong những tháng cuối năm 2022, Bảo hiểm xã hội các tỉnh cần rà soát, đánh giá tình hình, kết quả trong việc tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh lập Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và đưa chỉ tiêu về phát triển bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế vào các Nghị quyết về phát triển kinh tế - xã hội đến cấp huyện, xã; ban hành các chính sách hỗ trợ một số nhóm đối tượng từ ngân sách địa phương.

Cùng với đó, cần bám sát, theo dõi dữ liệu hoạt động của doanh nghiệp; tăng cường rà soát, kiểm tra dữ liệu từ cơ quan thuế chuyển sang để phát hiện số người tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc nhưng chưa tham gia.

Ngoài ra, Bảo hiểm xã hội các tỉnh cần đẩy mạnh thanh tra đột xuất các đơn vị có dấu hiệu vi phạm; chủ động đề xuất và tích cực tham gia các đoàn thanh tra, kiểm tra liên ngành để đôn đốc thu, thu nợ. Thực hiện linh hoạt các giải pháp để chặn nợ mới phát sinh, thu nợ cũ; phối hợp với cơ quan chức năng ngay từ sớm để ngăn chặn, xử lý khi có dấu hiệu trục lợi, trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp.