Đồng yên Nhật Bản đã có một cú tăng giá mạnh mẽ vào thứ Năm (30/7), đạt mức tăng lớn nhất so với đồng USD trong một phiên giao dịch trong vòng gần 4 năm...

Sự kiện này đã khiến nhiều nhà phân tích tin rằng có thể đã có sự can thiệp chính thức từ Tokyo nhằm hỗ trợ đồng tiền này, sau khi đồng yên trượt giá xuống mức thấp nhất trong 4 thập kỷ qua trong thời gian gần đây.

Bộ Tài chính Nhật Bản, cơ quan chịu trách nhiệm về can thiệp ngoại hối, chưa đưa ra bình luận chính thức. Hãng tin Reuters cho biết chưa thể xác nhận liệu chính quyền Nhật Bản có thực sự can thiệp vào thị trường hay không, nhưng quy mô của sự biến động của đồng yên cho thấy khả năng can thiệp là rất cao. Các ngân hàng cũng báo cáo khối lượng giao dịch tiền tệ cao hơn nhiều so với bình thường.

Trong phiên, có thời điểm đồng USD giảm tới 3% so với đồng yên xuống còn 158,34 yên, từ mức cao nhất trong 40 năm của USD so với yên là gần 164 yên đạt được vào đầu tuần này. Đây là mức giảm trong một ngày lớn nhất của bạc xanh so với đồng yên kể từ cuối năm 2022.

Tuy nhiên, vào sáng nay (31/7), đồng USD lại tăng giá mạnh so với yên. Lúc gần 9h theo giờ Việt Nam, tỷ giá USD/yên đạt 160,6 yên đổi 1 USD, tăng gần 0,7% so với mức chốt phiên ngày hôm trước ở Mỹ.

Cũng trong ngày hôm nay, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) sẽ công bố quyết định lãi suất mới nhất, sau khi kết thúc cuộc họp chính sách tiền tệ định kỳ. Vào hôm 29/7, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) giữ nguyên lãi suất và hầu như không phát tín hiệu gì về đường đi của lãi suất trong thời gian tới. Việc thiếu tín hiệu cứng rắn từ Fed cũng góp phần làm suy yếu đồng USD, vì các nhà giao dịch đặt câu hỏi về cam kết của lãnh đạo mới của Fed trong việc kiểm soát lạm phát.

Ông Daisaku Ueno, chiến lược gia trưởng về ngoại hối tại công ty Mitsubishi UFJ Morgan Stanley Securities, nhận định với Reuters: "Thật khó để tưởng tượng một điều gì khác ngoài một động thái can thiệp tiền tệ lại có thể gây ra sự sụt giảm tỷ giá đồng USD tới 5 yên trên mỗi USD trong một khoảng thời gian ngắn như vậy”.

Ông cũng cho rằng nếu thực sự có một động can thiệp, nhiều nhà đầu tư đã kỳ vọng động thái đó sẽ diễn ra sau cả cuộc họp của Fed và BOJ. Bởi vậy, một động thái can thiệp trước khi BOJ họp xong có thể nhằm mục đích gây bất ngờ cho thị trường, qua đó khuếch đại hiệu ứng hỗ trợ đồng yên.

Suốt thời gian gần đây, thị trường đã cảnh giác với khả năng cơ quan chức năng Nhật Bản can thiệp bằng cách mua vào đồng yên. Đã có nhiều cảnh báo về khả năng can thiệp như vậy trong nhiều tháng qua, khi xu hướng mất giá của đồng yên làm trầm trọng cuộc khủng hoảng sinh hoạt phí ở Nhật Bản khi giá năng lượng tăng cao.

Các nhà phân tích tiền tệ cho rằng việc các nhà đầu tư điều chỉnh vị thế vào cuối tháng, dữ liệu kinh tế yếu của Mỹ, và đồng USD suy yếu gần đây có thể đã mang lại cho Nhật Bản một cơ hội tốt để can thiệp nhằm vực dậy tỷ giá đồng nội tệ. Theo tiết lộ gần đây của các nguồn thạo tin với Reuters, Bộ Tài chính Nhật Bản đã tính tới việc can thiệp đột ngột để đánh vào các vị thế đầu cơ vào đồng yên, khác với cách tiếp cận thận trọng trước đây.

Ông Masayuki Nakajima, chiến lược gia cao cấp tại ngân hàng Mizuho, lưu ý rằng các đợt can thiệp tiền tệ trước đây của Nhật Bản đã được thực hiện vào ngày sau cuộc họp của Fed. Khối lượng giao dịch tiền tệ cũng tăng vọt trong phiên ngày 30/7 - một dấu hiệu của can thiệp.

Bộ phận bán hàng và giao dịch của ngân hàng Citi cho biết trong một ghi chú gửi tới khách hàng tổ chức rằng từ trong thời gian từ 9h30 đến 9h40 ngày 30/7 theo giờ miền Đông Mỹ (ET), bàn giao dịch điện tử của họ đã ghi nhận khoảng 8,1 tỷ USD giá trị bán đồng USD mua đồng yên trên các sàn giao dịch tiền tệ chính.

Các nhà phân tích của Citi nhận định: "Can thiệp có vẻ đã diễn ra”.

Ngoài việc tăng so với USD, đồng yên cũng tăng hơn 2% so với đồng euro và bảng Anh, và gần 2% so với đồng đôla Australia trong phiên cùng ngày.

Trước cú tăng này, đồng yên đã bị ghìm ở mức đáy kể từ năm 1986 sau nhiều năm chịu áp lực giảm do lãi suất thấp của Nhật Bản và mối lo ngại rằng Thủ tướng Sanae Takaichi muốn kiềm chế lãi suất để tạo điều kiện cho chính sách chi tiêu mạnh tay của Chính phủ.

Tuy nhiên, chính quyền bà Takaichi cũng đã nhận định rằng đồng yên yếu đã bắt đầu gây hại cho nền kinh tế vì đẩy chi phí nhập khẩu tăng cao.

Nếu nhà chức trách Nhật thực sự vừa can thiệp vào thị trường ngoại hối, đây không phải là lần can thiệp đầu tiên trong năm nay. Các cơ quan chức năng Nhật Bản đã chi hơn 70 tỷ USD trong các đợt can thiệp bán vào tháng 4 và tháng 5, nhưng thành quả tăng của đồng yên nhờ đợt can thiệp đó đã nhanh chóng bị đảo ngược.

Theo dự báo, BOJ sẽ giữ nguyên lãi suất vào ngày 31/7 nhưng để ngỏ khả năng tăng thêm bằng một thông điệp cứng rắn. Nếu các nhà giao dịch nhận thấy rằng BOJ sẽ tăng lãi suất như với tốc độ tăng từ tốn, đồng yên có thể nhanh chóng giảm giá trở lại.

Ông Yuji Saito, cố vấn điều hành tại công ty SBI FX Trade ở Tokyo, nhận xét: "Với hoàn cảnh hiện tại, có lý do để cho rằng Nhật Bản đã can thiệp vào thị trường ngoại hối. Câu hỏi then chốt là liệu các cơ quan chức năng có tiếp tục can thiệp cho đến khi đồng USD giảm xuống dưới mức 155 yên đổi 1 USD hay không. Chúng tôi muốn chờ xem để biết Chính phủ quyết tâm đến mức nào trong việc bảo vệ đồng tiền”.