Việc chuyển từ chu kỳ khai thác ngắn để sản xuất sinh khối sang trồng rừng gỗ lớn với chu kỳ dài hơn có thể giúp rừng trồng ở Việt Nam hấp thụ carbon nhiều hơn đáng kể, góp phần vào mục tiêu Net Zero năm 2050...

Trong bối cảnh các dự án giảm phát thải trong lĩnh vực rừng như REDD đã được triển khai, các dự án dựa vào trồng rừng và quản lý rừng bền vững (SFM) để tăng hấp thụ và lưu trữ khí carbon vẫn còn mới mẻ tại Việt Nam.

Trên toàn cầu, có hai loại thị trường carbon: thị trường tự nguyện và thị trường bắt buộc. Thị trường carbon tự nguyện cung cấp các tín chỉ “bù đắp” carbon cho người mua tư nhân, trong khi thị trường bắt buộc được quy định bởi luật pháp và áp dụng cho các ngành công nghiệp nhất định.

Tại Việt Nam, Chính phủ đã đặt mục tiêu khởi động giai đoạn thí điểm Hệ thống giao dịch phát thải (ETS) vào cuối năm 2025, áp dụng cho các lĩnh vực nhiệt điện, xi măng và thép. Hệ thống ETS dự kiến sẽ vận hành đầy đủ từ năm 2029.

Mô hình quản lý rừng bền vững (SFM) được xem là phù hợp với các chủ rừng Việt Nam, đặc biệt là trong việc trồng keo. Để rừng trồng được cấp tín chỉ carbon, cần có hệ thống đo lường, báo cáo và xác minh (MRV) chặt chẽ, minh bạch. Các tiêu chuẩn đo lường đánh giá trữ lượng carbon rừng trồng hàng đầu trên toàn cầu như Tiêu chuẩn carbon tự nguyện của Verra (VCS) và Tiêu chuẩn Gold Standard cung cấp phương pháp cho các hoạt động lâm nghiệp khác nhau.

Việc chuyển đổi từ mô hình sản xuất sinh khối keo sang mô hình sản xuất gỗ lớn có thể dẫn đến trữ lượng carbon đạt 221 tấn CO2/ha cho chu kỳ 11 năm, so với chỉ 78 tấn CO2/ha của chu kỳ 5 năm. Điều này cho thấy mô hình SFM có thể đóng góp vào việc đạt được các mục tiêu chính sách cam kết về hành động khí hậu của Chính phủ Việt Nam.

Tuy nhiên, thị trường carbon tự nguyện quốc tế có tính cạnh tranh rất cao, đòi hỏi các chủ rừng phải thuyết phục người mua thông qua tính minh bạch và các đồng lợi ích rõ rệt. Một yêu cầu quan trọng là mỗi dự án trồng rừng phải có chu kỳ tối thiểu 40 năm.

Với mức hấp thụ carbon trung bình 4,2 tấn CO2/ha/năm, quy mô dự án có thể tạo ra khoảng 21.000 tín chỉ carbon mỗi năm. Điều này không chỉ mang lại nguồn thu từ tín chỉ carbon mà còn từ lợi ích kinh tế của các mô hình lâm sinh khác nhau, đồng thời đóng góp vào đa dạng sinh học và lợi ích xã hội.

(*) Carina van Weelden, Quản lý thực hiện, Dự án “Nhân rộng quản lý rừng bền vững và Chứng chỉ rừng tại Việt Nam- SFM”

Nội dung đầy đủ của bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 41-2025 phát hành ngày 13/10/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây: 

Link: https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-41-2025.html