Thanh Hóa bước vào chặng cuối năm với mục tiêu GRDP quý 4 tăng ít nhất 17,09% để cả năm đạt mức tăng trưởng hai con số. Kết quả tháng 10 cho thấy nhiều dự án sản xuất đã đi vào hoạt động, nhưng giải ngân đầu tư công, xuất khẩu, nguồn điện và lao động vẫn là những điểm nghẽn cần xử lý. Bài toán lúc này là chuyển các nguồn lực và công suất hiện có thành sản lượng, doanh thu và giá trị tăng thêm thực tế...

Mục tiêu tăng trưởng GRDP quý 4 của Thanh Hóa được đặt ở mức tối thiểu 17,09%; cả năm phấn đấu đạt ít nhất 11%, hướng tới 11,11%. 

ÁP LỰC TĂNG TRƯỞNG DỒN VÀO CHẶNG CUỐI NĂM

Trong tháng 10, giá trị tăng thêm của tỉnh ước đạt 30.842,2 tỷ đồng, bằng 33,4% mục tiêu của cả quý 4. Kết quả này cho thấy hoạt động kinh tế tiếp tục tạo ra giá trị, nhưng phần còn lại của quý đòi hỏi các ngành, lĩnh vực duy trì nhịp tăng cao để đạt kế hoạch năm. Các động lực được kỳ vọng gồm công nghiệp, dự án sản xuất mới, xuất khẩu, giải ngân đầu tư và tiêu dùng.

Một nguồn đóng góp trực tiếp là các dự án sản xuất mới. Trong tháng 10, cả 10 dự án sản xuất, kinh doanh nằm trong kế hoạch đều hoàn thành theo mốc đề ra; 7 dự án đã đi vào hoạt động. Các dự án gồm Cảng tổng hợp Long Sơn, nhà máy chế biến giống cây trồng, nhà máy gia công giày dép xuất khẩu tại Ngọc Lặc và nhà máy chế phẩm Molypden công nghệ cao Hua Long. Khi vận hành ổn định, các cơ sở này có thể bổ sung sản lượng, việc làm và nguồn thu cho địa phương.

Mục tiêu thu ngân sách cả năm được tỉnh đặt ở mức 70.000 tỷ đồng. Kết quả thu vượt mục tiêu tháng là tín hiệu tích cực, song tăng trưởng vẫn cần dựa trên nhiều nguồn, từ công nghiệp, thương mại, xuất khẩu đến đầu tư và tiêu dùng. Khả năng chuyển công suất thành sản lượng và doanh thu sẽ quyết định mức hoàn thành mục tiêu.

GIẢI NGÂN, XUẤT KHẨU VÀ LAO ĐỘNG LÀ CÁC NÚT THẮT

Trong khi đó, giải ngân vốn đầu tư công, một trong những động lực tăng trưởng của tỉnh, mới đạt 65,88% kế hoạch vốn tỉnh giao, thấp hơn mốc 80% đặt ra 14,12 điểm phần trăm. Khi vốn chưa chuyển thành khối lượng thi công, nhu cầu vật liệu, vận tải và dịch vụ liên quan cũng chưa được tạo ra. Để khơi thông nguồn lực, cần xử lý đồng thời thủ tục, mặt bằng, nghiệm thu và thanh toán khối lượng hoàn thành.

Đến ngày 30/10, toàn tỉnh đã giải phóng 1.941,27 ha trong tổng số 2.228,98 ha thuộc kế hoạch năm, đạt 87,09%. Phần còn lại liên quan đến nhiều dự án, địa bàn và hồ sơ khác nhau. Mặt bằng chưa bàn giao đồng bộ có thể ảnh hưởng đến tổ chức thi công, nghiệm thu và giải ngân, vì vậy cần giải quyết theo từng điểm vướng cụ thể.

Trong tháng 10, xuất khẩu đạt 83,3% mục tiêu, điện sản xuất đạt 56,1%; 28 trong số 33 doanh nghiệp được rà soát thiếu lao động. Các số liệu cho thấy năng lượng, nhân lực và đơn hàng có thể giới hạn khả năng mở rộng sản xuất. Với doanh nghiệp đang vận hành, giải quyết các yếu tố đầu vào này quan trọng không kém việc thu hút dự án mới.

Nguồn lực từ đất và tài sản công cũng chưa đồng đều. Có 73 xã, phường vượt dự toán thu tiền sử dụng đất, trong khi một số địa phương đạt tỷ lệ thấp. Toàn tỉnh đã sắp xếp, xử lý hoặc khai thác 1.113 trong tổng số 1.358 cơ sở nhà, đất dôi dư. Việc khai thác cần gắn với phương án sử dụng cụ thể để tài sản được đưa vào phục vụ phát triển.

CHUẨN BỊ DỰ ÁN NĂM 2027 TỪ SỚM

Trong khi tập trung hoàn thành mục tiêu năm 2026, Thanh Hóa đồng thời phải chuẩn bị danh mục đầu tư cho năm sau. Tính đến ngày 31/10, mới có 6 trong số 24 dự án hoàn thành phê duyệt chủ trương đầu tư; 18 dự án còn lại chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt dự án. Đây là khâu cần được đẩy nhanh để các dự án có thể triển khai từ đầu năm, thay vì dồn thủ tục, giải phóng mặt bằng và giải ngân vào những tháng cuối năm.

Chuẩn bị đầu tư cần đi liền với việc xác định nguồn vốn, quy mô, mặt bằng và hồ sơ thiết kế. Nếu các khâu này chưa hoàn tất, dự án có thể chưa đủ điều kiện triển khai dù vốn đã được giao. Nâng chất lượng chuẩn bị sẽ giúp sử dụng ngân sách hiệu quả và tạo khối lượng công việc mới.

Tại hội nghị giao ban toàn tỉnh ngày 2/11 về kịch bản tăng trưởng quý 4, ông Tô Anh Dũng, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, yêu cầu giữ mục tiêu GRDP quý 4 tăng tối thiểu 17,09%, cả năm đạt ít nhất 11% và phấn đấu 11,11%. Tỉnh cần hoàn thành nhiệm vụ năm 2026, đồng thời chuẩn bị để các dự án năm 2027 có thể khởi công từ quý 1, giải ngân từ tháng 1. Điều đó đòi hỏi tháo gỡ các điểm nghẽn về vốn, mặt bằng, lao động và tổ chức thực hiện.