Michael Dell, người biến số vốn khởi nghiệp chỉ 1.000 USD trong phòng ký túc xá đại học, khuyên những người khởi nghiệp đang tìm sự công nhận cho ý tưởng của mình là “Đừng đi hỏi người khác”...

Không ít nhà sáng lập công nghệ thành công nhất lịch sử nước Mỹ đều có những khởi đầu khiêm tốn. Steve Jobs đồng sáng lập Apple trong một gara ô tô, còn nhà sáng lập Dell cũng bắt đầu xây dựng đế chế công nghệ trị giá 302 tỷ USD ngay từ phòng ký túc xá đại học. 

BIẾN 1.000 USD THÀNH ĐẾ CHẾ CÔNG NGHỆ

Michael Dell, nhà sáng lập, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Dell Technologies, từng chia sẻ với Tạp chí Fortune trong cuộc phỏng vấn năm 2017 rằng: “Nếu muốn tạo một doanh nghiệp lớn, bạn phải nghĩ được thứ gì đó độc đáo. Sản phẩm đó phải có sự khác biệt, phải là thứ chưa có ai làm”. 

Ông cũng cho rằng những nhà khởi nghiệp không nên quá phụ thuộc vào ý kiến đánh giá bên ngoài cho ý tưởng kinh doanh của mình. Thay vào đó, ông khuyến khích tin vào trực giác và khả năng phán đoán để ra quyết định.

“Nếu bạn đi hỏi mọi người xem đó có phải là ý tưởng hay không, phần lớn sẽ trả lời là không. Thế nên, đừng hỏi”, CEO Dell Technologies nói. 

Theo Entrepreneur, năm 1983, để làm hài lòng cha mẹ, Michael Dell từng đăng ký học ngành dự bị y khoa tại Đại học Texas.

Nhưng từ lâu, ông đã dành sự quan tâm đặc biệt cho máy tính và công nghệ. Năm 15 tuổi, ông từng tháo rời một chiếc máy tính Apple II để tìm hiểu cách thiết bị này hoạt động, theo cuốn tiểu sử xuất bản năm 1999 mang tên Direct From Dell: Strategies That Revolutionized an Industry.

Chúng tôi có hàng trăm dự án khác nhau và không phải dự án nào cũng thành công. Điều đó hoàn toàn bình thường.

Michael Dell, nhà sáng lập Dell Technologies

Đến năm 19 tuổi, Dell bắt đầu bán các bộ linh kiện nâng cấp máy tính cá nhân cho những sinh viên khác ngay tại ký túc xá. Quyết định này đã đặt nền móng cho đế chế công nghệ mang tên ông sau này.

Khi mới bắt đầu kinh doanh, Michael Dell chỉ có 1.000 USD để đầu tư. Đội ngũ sản xuất khi ấy cũng chỉ gồm “ba người đàn ông cầm tua vít, ngồi bên những chiếc bàn dài khoảng 1,8 m”, như ông kể trong cuốn Direct From Dell.

Nhưng tinh thần kinh doanh đã lớn lên trong Michael Dell từ rất lâu trước khi Dell Technologies ra đời.

Khi còn học trung học Houston, ông đã kiếm tiền bằng cách bán thuê bao báo Houston Post (sau này được Houston Chronicle mua lại). Ông Dell cũng sớm nhận ra hiệu quả của việc xác định đúng nhóm khách hàng tiềm năng, thay vì bán hàng truyền thống là gọi điện hoặc tiếp cận ngẫu nhiên từng người.

Chỉ trong một năm, công việc này đã mang lại cho ông 18.000 USD, cao hơn thu nhập của một số giáo viên tại trường trung học của ông, theo chương trình podcast Fortune Leadership Next năm 2021.

Michael Dell khi đó nhận thấy những người mới kết hôn có xu hướng đăng ký mua báo nhiều hơn. Vì vậy, thông qua các yêu cầu cung cấp thông tin theo Đạo luật Tự do Thông tin (FOIA), ông tìm cách tiếp cận danh sách giấy đăng ký kết hôn, từ đó xác định địa chỉ của những người có khả năng trở thành khách hàng.

“Trúng mánh rồi!”, ông kể lại khoảnh khắc đó trong chương trình podcast của Fortune năm 2021.

Sau đó, ông sử dụng những địa chỉ này để triển khai các chiến dịch gửi thư quảng cáo trực tiếp, thậm chí thuê một vài người bạn cùng tham gia công việc kinh doanh.

Từ một hoạt động kinh doanh nhỏ trong phòng ký túc xá, Michael Dell từng bước phát triển doanh nghiệp thành một tập đoàn công nghệ lớn. Trong suốt hành trình đó, ông luôn kiên định, sẵn sàng chấp nhận rủi ro và thất bại để tìm kiếm những hướng đi mới.

Năm 1992, ở tuổi 27, Michael Dell trở thành giám đốc điều hành trẻ nhất trong danh sách Fortune 500. Đến năm 2001, Dell vươn lên trở thành nhà sản xuất máy tính cá nhân lớn nhất thế giới.

KHÔNG CHẤP NHẬN RỦI RO, SẼ KHÔNG CÓ ĐỔI MỚI SÁNG TẠO

Dell Technologies cũng trải qua nhiều bước ngoặt trong hành trình phát triển, từ doanh nghiệp niêm yết, sau đó rút khỏi sàn chứng khoán rồi lại trở lại thị trường. 

Năm 1997, Dell từng được định giá hơn 120 tỷ USD, trong khi Apple khi đó lại gặp nhiều khó khăn, với giá trị vốn hóa chỉ khoảng 2,3 tỷ USD.

Tuy nhiên, vì quá tập trung vào lĩnh vực kinh doanh máy tính cá nhân, Dell đã gặp không ít khó khăn sau khi bong bóng dot-com vỡ.

Đến năm 2007, trước tình hình doanh số tăng trưởng chậm lại và áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, Dell nhận thấy công ty cần phải thay đổi.

Theo một báo cáo của Cascade, thời điểm đó, nhiều người cũng cho rằng Dell đang trên đà suy thoái và có thể đi vào vết xe đổ của Motorola. 

Nếu bạn đi hỏi mọi người xem đó có phải là ý tưởng hay không, phần lớn sẽ trả lời là không. Thế nên, đừng hỏi.

Michael Dell, nhà sáng lập Dell Technologies

Đến năm 2013, nhà sáng lập Michael Dell quyết định đưa công ty rời khỏi sàn chứng khoán trong thương vụ mua lại trị giá 24,4 tỷ USD. Đây là thương vụ mua lại bằng vốn vay lớn nhất kể từ sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Với sự hỗ trợ của quỹ đầu tư tư nhân Silver Lake, Dell bắt đầu tái cơ cấu hoạt động và mở rộng sang những lĩnh vực kinh doanh mới.

Một trong những bước đi quan trọng nhất của tập đoàn là thương vụ mua lại EMC Corp. trị giá 67 tỷ USD vào năm 2015, khi đó trở thành thương vụ thâu tóm lớn nhất trong lịch sử ngành công nghệ.

Năm 2018, Dell trở lại thị trường chứng khoán với giá trị vốn hóa khoảng 16 tỷ USD. Kể từ đó, giá trị vốn hóa của doanh nghiệp liên tục tăng và đạt 302 tỷ USD tính đến ngày 30/10.

Trong khi đó, tài sản cá nhân của nhà sáng lập đế chế này, Michael Dell, cũng tăng lên đáng kể. Theo Bloomberg Billionaires Index, khối tài sản của ông hiện được ước tính khoảng 234 tỷ USD.

Trong cuộc phỏng vấn với Fortune, Dell cho biết tinh thần dám chấp nhận rủi ro là một trong những lợi thế lớn nhất giúp ông thành công trong kinh doanh.

Ngược lại, đây cũng là điểm yếu khiến nhiều tập đoàn lớn khó duy trì khả năng đổi mới.

“Nhìn chung, các doanh nghiệp lớn thường không giỏi chấp nhận rủi ro. Khi bạn nói về rủi ro, họ sẽ lập tức đề cập đến giảm thiểu rủi ro, ủy ban quản lý rủi ro, quy trình kiểm soát rủi ro và đủ loại cơ chế khác, tất cả đều nhằm chứng minh rằng rủi ro là điều không tốt. Nhưng nếu không có rủi ro thì cũng sẽ không có đổi mới sáng tạo”, vị tỷ phú nói. 

Theo nhà sáng lập Dell Technologies, công ty của ông đã triển khai nhiều hoạt động nội bộ nhằm khuyến khích nhân viên mạnh dạn thử nghiệm những ý tưởng mới và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Trong đó có việc dành hàng tỷ USD đầu tư cho nghiên cứu và phát triển (R&D).

“Chúng tôi có hàng trăm dự án khác nhau và không phải dự án nào cũng thành công. Điều đó hoàn toàn bình thường”, Michael Dell chia sẻ với Fortune.