Để phát triển thị trường dịch vụ pháp lý minh bạch và cạnh tranh lành mạnh, dự thảo bổ sung khái niệm dịch vụ pháp lý; cấm mạo danh luật sư, quảng cáo trái phép, thu thù lao bất hợp pháp; cho phép công ty luật TNHH hai thành viên trở lên có thành viên góp vốn...

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, sáng 19/10, Quốc hội làm việc ở hội trường, nghe tờ trình và báo cáo thẩm tra dự án Luật Luật sư (sửa đổi). Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định điều hành phiên họp.

Tại phiên họp, trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết dự án Luật Luật sư (sửa đổi) gồm 06 chương, 36 điều (giảm 56 điều so với Luật Luật sư hiện hành).

Theo đó, về xây dựng đội ngũ luật sư, dự thảo bổ sung tiêu chuẩn về bản lĩnh chính trị, có đạo đức tốt và liêm chính; bắt buộc bồi dưỡng hằng năm về nhận thức chính trị, chuyên môn. Đồng thời cho phép giảng viên trong lĩnh vực pháp luật tại cơ sở đào tạo đại học chuyên ngành về pháp luật hoặc cơ sở đào tạo các chức danh tư pháp trở thành luật sư.

Ngoài ra, rút gọn quy trình trở thành luật sư từ 04 bước xuống 02 bước. Hội đồng tuyển chọn luật sư liên ngành, độc lập do Bộ trưởng Bộ Tư pháp quyết định thành lập với sự tham gia của Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam làm Phó Chủ tịch thường trực; đại diện Tòa án nhân dân tối cao, cơ sở đào tạo, chuyên gia và luật sư làm ủy viên. Hội đồng thực hiện việc đánh giá người đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện để được cấp chứng chỉ hành nghề luật sư.

Dự thảo cũng cho phép luật sư tập sự thực hiện một số hoạt động theo sự phân công, giám sát của luật sư hướng dẫn và được khách hàng đồng ý. Đồng thời, bổ sung hành vi bị nghiêm cấm, tăng trách nhiệm xã hội và minh bạch quyền, nghĩa vụ của luật sư với khách hàng; và quy định rõ các trường hợp thu hồi chứng chỉ, giấy đăng ký hoạt động.

Về phát triển thị trường dịch vụ pháp lý minh bạch và cạnh tranh lành mạnh, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết dự thảo bổ sung khái niệm dịch vụ pháp lý; cấm mạo danh luật sư, quảng cáo trái phép, thu thù lao bất hợp pháp, trừ trường hợp thực hiện dịch vụ về chuyên môn. Cho phép luật sư ký hợp đồng với cơ quan, doanh nghiệp nhà nước, thẩm định dự án trọng điểm, làm hòa giải viên, trọng tài viên, quản tài viên.

Điểm mới là dự thảo bổ sung quy định cho phép công ty luật TNHH hai thành viên trở lên có thành viên góp vốn, có nhiều người đại diện, được lập công ty con, được tự chủ quản trị, được ký hợp đồng điện tử hoặc bằng lời nói trong trường hợp cấp bách…

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết Ủy ban Pháp luật và Tư pháp và các cơ quan của Quốc hội tán thành sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Luật sư.

Về tiêu chuẩn và điều kiện hành nghề của luật sư, ông Phan Chí Hiếu cho biết Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cơ bản tán thành việc bổ sung tiêu chuẩn đối với luật sư nhằm tiếp tục nâng cao hơn nữa chất lượng của đội ngũ luật sư. Tuy nhiên, đề nghị làm rõ hơn tiêu chuẩn của luật sư là “kiên quyết bảo vệ công lý, liêm chính và trung thực”.

Theo quy định của Luật Luật sư hiện hành, người muốn trở thành luật sư phải đáp ứng tiêu chuẩn là “có bằng cử nhân luật”. Dự thảo quy định theo hướng cho phép người có bằng thạc sĩ luật hoặc tiến sĩ luật mà không có bằng cử nhân luật có thể trở thành luật sư. Do đó, cơ quan chủ trì soạn thảo cần tiếp tục đánh giá kỹ tác động của việc sửa đổi tiêu chuẩn này để có phương án phù hợp.

Thẩm tra quy định về tập sự hành nghề luật sư, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nhận thấy quy định luật sư tập sự được “thực hiện các hoạt động khác theo quy định của pháp luật về tố tụng” là không khả thi trên thực tế, bởi hiện nay, các luật về tố tụng chỉ quy định chức danh là “luật sư” tham gia các hoạt động tố tụng, mà chưa quy định luật sư tập sự tham gia một số hoạt động tố tụng.

Đối với quy định cho phép công ty luật trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên có thể có thành viên góp vốn không phải là luật sư khi đáp ứng điều kiện về quy mô, thời gian hoạt động, tỷ lệ vốn góp theo quy định của Chính phủ. Về vấn đề này, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho rằng đây là một nội dung mới, liên quan đến tính độc lập nghề nghiệp và cơ chế quản lý đối với hành nghề luật sư.

Do đó, đề nghị cân nhắc kỹ lưỡng nội dung này trong dự thảo luật hoặc nghiên cứu, xem xét ở mức độ thí điểm với phạm vi hạn chế và có cơ chế giám sát riêng biệt…