Kết thúc cuộc họp ngày 27-28/10, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất, đồng nghĩa chọn cách tiếp cận kiên nhẫn trong cuộc chiến chống lạm phát..

Lựa chọn này được đưa ra bất chấp những bằng chứng ngày càng rõ ràng cho thấy áp lực giá cả đang trở nên dai dẳng hơn so với kỳ vọng của các nhà hoạch định chính sách.

Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) bỏ phiếu duy trì lãi suất quỹ liên bang trong khoảng 3,75-4%, một kết quả phù hợp với dự báo trước đó của thị trường. Đây là mức lãi suất được áp dụng kể từ khi Fed có đợt tăng lãi suất đầu tiên trong hơn 3 năm, với lượng tăng 0,25 điểm phần trăm, vào tháng 9 vừa qua.

Tuyên bố sau cuộc họp của Fed thừa nhận “lạm phát vẫn ở mức cao”, đồng thời giải thích việc tạm dừng tăng lãi suất là để “thu thập thêm thông tin”, nhằm giúp FOMC xác định lập chính sách phù hợp, đảm bảo lạm phát sớm quay trở lại mục tiêu 2%. Trong tuyên bố, ngân hàng trung ương lớn nhất thế giới cũng cam kết sẽ duy trì sự ổn định về giá cả.

HAI THÀNH VIÊN FOMC MUỐN FED TĂNG LÃI SUẤT

Trong số 12 thành viên có quyền bỏ phiếu tại FOMC, có hai người đã phản đối quyết định này, gồm Thống đốc Lisa Cook và Chủ tịch Fed tại Cleveland, bà Beth Hammack. Cả hai đều ủng hộ phương án tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm.

Bà Cook hiện là tâm điểm của một cuộc tranh cãi kéo dài, trong đó Tổng thống Donald Trump đã tìm cách bãi nhiệm bà dựa trên các cáo buộc liên quan đến thông tin mà bà cung cấp trong các hồ sơ vay mua nhà. Mặc dù Tòa án Tối cao từng ngăn chặn nỗ lực này của Tổng thống, nhưng chính quyền hiện đã khởi động lại quy trình đó, với một phiên điều trần dự kiến diễn ra vào đầu tháng 11.

Đây là lần đầu tiên bà Cook bỏ phiếu phản đối kể từ khi gia nhập Fed vào năm 2022, sau khi được Tổng thống Joe Biden bổ nhiệm.

Chủ tịch chi nhánh Dallas, bà Lorie Logan, và Chủ tịch chi nhánh Minneapolis, ông Neel Kashkari - những người từng cùng bà Hammack bỏ phiếu phản đối giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp tháng 7 - đều từng bày tỏ quan điểm ủng hộ việc tăng lãi suất cao hơn. Tuy nhiên, trong lần họp này, cả hai đã chọn đứng về phía đa số.

Cuộc bầu cử quốc hội giữa nhiệm kỳ Mỹ là một vấn đề phủ bóng lên cuộc họp này của Fed. Vào ngày 3/11 tới, cử tri trên toàn nước Mỹ sẽ tham gia bỏ phiếu trong một sự kiện mang tính quyết định đối với quyền kiểm soát Quốc hội. Giới chức Fed luôn coi sự độc lập về chính trị là nền tảng cốt lõi của ngân hàng trung ương, song từ trước cuộc họp, một số nhà quan sát đã suy đoán rằng họ có thể không muốn tăng lãi suất khi thời điểm bầu cử đã cận kề.

Ông Trump - người đã đề cử ông Kevin Warsh vào vị trí Chủ tịch Fed - đã có nhiều bất đồng với cơ quan này trong suốt nhiều năm qua. Ông Trump cho rằng lãi suất quỹ liên bang nên ở mức thấp hơn nhiều và liên tục gây sức ép đòi Fed hạ lãi suất.

Những ý kiến bất đồng phản ánh mâu thuẫn nội bộ trong FOMC về mức độ quyết liệt cần thiết trong việc tăng lãi suất để kiềm chế đà tăng của giá cả. Lạm phát ở Mỹ đã duy trì trên mục tiêu 2% của Fed trong hơn năm năm qua, và thậm chí còn tăng tốc kể từ sau cuộc họp tháng 9.

Tuy nhiên, các phát biểu trong vài tuần gần đây của các quan chức Fed cho thấy mong muốn chờ đợi thêm dữ liệu trước khi tiếp tục thắt chặt chính sách. Phó chủ tịch Fed Philip Jefferson và Chủ tịch Fed chi nhánh New York, ông John Williams, đều cho rằng các điều kiện kinh tế hiện tại cho phép các nhà hoạch định chính sách có thêm thời gian để đánh giá bước đi tiếp theo.

Trong tuyên bố đưa ra sau cuộc họp, Fed mô tả hoạt động kinh tế Mỹ là đang “mở rộng với tốc độ mạnh mẽ”, một cách diễn đạt có phần tích cực hơn so với từ “vững chắc” được sử dụng trong tháng 9. Ngoài việc lược bỏ một câu giải thích về đợt tăng lãi suất hồi tháng 9, tuyên bố này không có thêm thay đổi đáng kể nào khác.

Trước cuộc họp, thị trường đã dự báo xác suất Fed tăng lãi suất trong lần họp này là dưới 10% - theo công cụ FedWatch của CME Group.

Dù vậy, kết quả này lại đặt ra những câu hỏi mới về việc Fed sẽ chờ trong bao lâu trước khi tiếp tục thắt chặt chính sách. Thị trường lãi suất tương lai cho thấy khả năng cao Fed sẽ có thêm một đợt tăng lãi suất nữa tại cuộc họp vào tháng 12, và có thể là một hoặc hai đợt tăng nữa trong năm 2027.

FED ‘CHỜ XEM’ LÀ CÁCH TIẾP CẬN HỢP LÝ?

Tại buổi họp báo sau cuộc họp Fed, ông Warsh đã công bố những thay đổi đối với các cuộc họp FOMC trong năm tới, theo đó số lượng các cuộc họp quyết định lãi suất mỗi năm có thể sẽ giảm xuống.

“Chúng tôi tin rằng 8 cuộc họp mỗi năm là con số phù hợp đối với FOMC, nhưng trong năm 2027, sẽ có một cuộc họp tập trung hoàn toàn vào chiến lược chính sách tiền tệ tổng thể. Tại cuộc họp này, sẽ không có hoạt động bỏ phiếu về lãi suất quỹ liên bang cũng như không đưa ra tuyên bố chính sách nào.Các cuộc họp còn lại vẫn là những phiên họp thiết lập chính sách thông thường của FOMC. Tôi dự báo rằng đến năm 2028, chúng ta sẽ có hai cuộc họp dành riêng cho việc thảo luận về chiến lược và sáu cuộc họp để thiết lập chính sách”, ông Warsh nói.

Cuộc họp tháng 10 diễn ra trong lúc Fed đang phải đối mặt với một bối cảnh kinh tế và chính trị đầy phức tạp. Lạm phát theo thước đo chính của Fed được dự báo sẽ ở mức trên 3% trong tháng 9, ngay cả khi loại trừ các mặt hàng có giá cả biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng. Các nhà kinh tế lo ngại rằng lạm phát đã lan rộng ra ngoài lĩnh vực năng lượng và các tác động từ cuộc xung đột liên quan đến Iran.

Trong khi đó, tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ vẫn duy trì ở mức thấp và tăng trưởng kinh tế vẫn rất mạnh mẽ. Công cụ theo dõi GDPNow của Fed chi nhánh Atlanta dự báo mức tăng trưởng theo năm đạt 3,4% trong quý 3, tốc độ mạnh nhất trong vòng 1 năm qua. Tiêu dùng vẫn vững chắc, bên cạnh làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp diễn, tất cả đã góp phần duy trì đà vận hành của nền kinh tế Mỹ.

Sự kết hợp các yếu tố này đã làm dấy lên cuộc tranh luận về việc liệu mức lãi suất hiện tại của Fed thực sự đang tạo ra bao nhiêu áp lực hạn chế đối với nền kinh tế, và liệu các nhà hoạch định chính sách có cần hành động quyết liệt hơn hay không nếu các dữ liệu về giá cả không có dấu hiệu cải thiện.

Mặc dù thị trường kỳ vọng sẽ có thêm các đợt tăng lãi suất, ông Warsh vẫn tránh đưa ra các thông tin định hướng về ý định của FOMC. Trước đó, vào tháng 6, các thành viên khác trong ủy ban đã chỉ ra khả năng có thêm một đợt tăng lãi suất nữa trong năm nay thông qua biểu đồ dự báo lãi suất “dot plot” (biểu đồ dấu chấm).

“Fed đang áp dụng cách tiếp cận ‘chờ xem’, và tôi cho rằng điều này hoàn toàn hợp lý trong giai đoạn hiện tại của chu kỳ kinh tế”, ông Andrew Davis, Giám đốc chiến lược đầu tư tại công ty Bryn Mawr Trust, nhận định với hãng tin CNBC.

“Nền kinh tế đang chậm lại, nhưng chậm lại khác hoàn toàn với suy sụp. Việc giữ nguyên lãi suất giúp các nhà hoạch định chính sách có thêm thời gian để đánh giá cách nền kinh tế phản ứng với đợt tăng lãi suất hồi tháng 9 cũng như sự gia tăng gần đây của chi phí vay vốn dài hạn”, ông Davis nói.